Skip to main content Skip to search
31 Jan 2012
49 min 42 sec
David Germano
Video Overview
Creators: 
Unknown

A senior monk introduces the monastic organization and sites within Drepung Monastery.

གྲྭ་པ་རྒན་པ་ཞིག་གིས་འབྲས་སྤུངས་དགོན་པའི་སྒྲིག་གཞི་དང་གནས་སར་ངོ་སྤྲོད་བྱེད་པ།

Transcript search
No results found for this search
0 of 0
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འབྲས་སྤུངས་དགོན་པ་ལ་ཡ་གྲྭ་ཚང་བཞི་རེད། ཨང་གྲྭ་ཚང་བཞི། ཨཱ་ནི་ཚོགས་ཆེན་བྱས་འདི་འདྲས་སེ་རེད།
    The Drepung monastery has four colleges. And then we have the great assembly.
  • བྱས་ཙང་ང་ཚོ་གྲྭ་ཚང་འདི་བློ་གསལ་གླིང་རེད། ཨཱ་དེ་ནས་ཁང་ཚན། ཚ་བ་ཁང་ཚན་རེད། ལྟ་ཚ་བ་ཁང་ཚན་འདའི་ཡ་མི་ཚན་གསུམ་ཡོག་རེད།
    We are from Losel College, our house is Tsawa khangtsen [House]. That house has three mitsen-s [local divisions].
  • ཨཱ་་་། གཉེར་པ་མི་ཚན། ལྷོ་ཁ་གཉེར་པ་མི་ཚན། དེ་ནས་སྡིང་ཁ་མི་ཚན། མཚོ་སྨད་མི་ཚན་བྱས་མི་ཚན་གསུམ་བྱས། ཨཱ་ནི་ཁང་ཚན་གཞུང་སྐྱ་ལྔ་བྱས་ནས་ཡང་ཁམས་པ་གྲྭ་རྒྱུན་བྱས། ཡང་གཞུང་སྐྱ་བོད་པ་བྱས་འོ་འདི་འདྲས་སེ་ཡོག་རེད།
    The three local divisions are Nyerpa (from Lhokha) mitsen, Dingkha mitsen, and Tsomé mitsen. Then we have Khampa dragyün [continuing monks from Kham area] and Tibetan monks.
  • བྱས་ཙང་ང་ཚོ་གཉེར་པ་མི་ཚན་གྱི་དེ་ལ་ཡ་ལྷོ་ཁ་གཉེར་སྡེ་དྲུག་ཟེར་ཡག་ཞལ་དགོན་དེ་ནས་གྲྭ་རྒྱུན་ཡོང་རྒྱོག་རེད། གྲྭ་པ་གྲྭ་རྒྱུན།
    In the case of our division, the dragyün used to arrive from six areas of Lhokha Nyerpa.
  • དེ་ནས་གྲྭ་རྒྱུན་དེ་ཕ་ནས་ཚུར་ལོ་རེའི་ནང་གྲྭ་རྒྱུན་རེ་རེ་ཡོང་ནས། དེ་ནས་ཁོང་ཚོ་འདའི་ཡ་གཉེར་པ་མི་ཚན་འདའི་ཡ་ཚོམ་ཇ་ཅིག་བཏང་། གསར་བཞུགས་སེ།
    Every year, they would send a batch of monks from there. On arrival, the house had to provide communal tea to welcome the new arrival.
  • དེ་ནས་ཨང་མི་ཚན་དེའི་གྲྭས་འདི་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད། ཨང་གཞོན་ཁྲལ་རྒྱུགས་དགོས་ཀྱི་རེད། གཞོན་ཁྲལ་འདི་ལ་ཡ་བློ་གསལ་གླིང་གི་འཛིན་གྲྭ་དང་པོ་མ་སླེབས་བར་དུ་གཞོན་ཁྲལ་ལོ་བཅོ་ལྔ་རྒྱུགས་དགོས་ཀྱི་རེད།
    The monks in the division like this had to perform some mandatory duties. In case of Loseling college, one had to perform the duty for the next fifteen years until one reached the first class.
  • ཨཱ་ནི་དེ་ནས་མི་ཚན་འདའི་ཨང་མི་ཚན་དགེ་རྒན་ཟེར་ཡག་ར་པོ། དེ་ནས་སྤྱི་མཁན་ཟེར་ཡག་ར་པོ། ཨཱ་ནི་མི་ཚན་འདའི་ཚོགས་འདུ་ར་པོ་བྱས། ཚོགས་འདུ་འཚོགས། ཉན་ཀ་ར་བྱས་བྱས་འདུག་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    In a mitsen or division, we got different titles such as mitsen teacher and chikhen [general abbot]. Then there were meetings for the monks from that division.
  • བྱས་ཙང་དེ་འདྲས་སེ་རེད། ལྟ་ང་ར་ཅིག་ཆ་བཞག་པ་རེད་པ། བོད་བཞུགས་རེད། ཉེ་འཁོར་ར་ཟེར་གྱི་རེད། གྲྭ་རྒྱུན་མ་རེད།
    So it was like that. In my case, I was under the category of bözhuk. Also called nyenkhor ra [one came from the nearby area]. So I am not a dragyün.
  • ལྟ་ང་ཚོ་ཡར་བཞུགས་དུས་ཡིན་ན་ཨང་ཚ་བ་ཁང་ཚན་གྱི་ཚོམ་ཇ་གཅིག་བཏང་། གཉེར་པ་མི་ཚན་ལ་ཡ་ཚོམ་ཇ་གཉིས་བཏང་། དེ་འདྲས་སེ་བྱེད་དགོས་ཀྱི་རེད།
    When you first join the monastery, you had to provide a communal tea for Tsawa khangtsen. Then at Nyerpa division, you had to offer two communal tea.
  • དེ་འདྲས་བྱས་ནས་གཞོན་ཁྲལ་ལོ་བཅོ་ལྔ་རྒྱུགས། གཞོན་ཁྲལ་ལོ་བཅོ་ལྔ་རྒྱུགས་ནས་ཨཱ་ནི་རྒན་པའི་གྲས་ལ་ཡར་ཚུད་ཀྱི་རེད།
    Only after completing the fifteen years the mandatory duty, then only you became one of the senior members of that community.
  • ལྟ་ཁང་ཚན་མི་ཚན་འདི་པ་གང་ག་ལོགས་ཇུས་ཏོག་བྱེད་ས་ཡོག་རེད། ཇུས་ཏོག་བྱེད་ཆོག་གི་མ་རེད། ཁ་ཀར་སྡོད་རྒྱུ་རེད། དེ་འདྲས་སེ་རེད།
    During your stay, you can't interfere with the matters of a house or a division. You had to keep quiet.
  • ལྟ་ཚ་ཚ་བ་ཁང་ཚན་རང་ཆ་བཞག་པ་ཡིན་ན་ཨང་ཁང་ཚན་གྱི་འགན་འཁུར་ར་དེ་གང་ག་ལོགས་འདའི་གྲྭ་རྒྱུན་གྱིས་བྱེད་ཀྱི་རེད། ཁམས་པ་ཚོས། ཁམས་པ་ཚོས་བྱས།
    In the case of Tsawa khangtsen, the dragyün would manage the daily affairs. The Khampas would do that.
  • དེའི་ནང་བོད་བཞུགས་ཁག་ཅིག་ཡོག་རེད། བོད་བཞུགས་ཁག་ཅིག་ལ་ཡང་ཇུས་ཏོག་ཡོག་མ་རེད། འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད།
    In that, there were a few bözhuk. However, some of them can't interfere. It was like that.
  • བྱས་ཙང་ཨཱ་ནི་བློ་གསལ་གླིང་ལ་ཁང་ཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་ཡོག་རེད། དེ་གས་དེ་ལ་ལམ་ལུགས་མི་འདྲ་བ་སོ་སོ་སོ། ལམ་ལུགས་མི་འདྲ་བ་མི་འདྲ་བ་ཡོག་རེད། འདི་འདྲས་སེ་རེད།
    Loseling has twenty-three houses, and each of them has its administration system.
  • ལྟ་བློ་གསལ་གླིང་གི་མཁན་པོ་དེ་གཞུང་ནས་བསྐོས་ནས་ཨང་ལོ་དྲུག་དྲུག་དྲུག
    The government would appoint the abbot of the Loseling college with six-year tenure.
  • ཨང་ལོ་བཅོ་ལྔ་ཆག་དཔེ་གཟིགས། དགེ་བཤེས་བཏང་། འདི་འདྲས་བྱས་ཨཱ་ནི་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་དང་འདི་འདྲས་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་མཁན་པོའི་འོས་ལ་ཕེབས་ནས་མཁན་པོ་སླེབས་ཡ་འདི་འདྲས་ཡོག་རེད།
    To qualify, that person had to undergo rigorous religious training for fifteen years, and then take the geshé test. After becoming a geshé lharampa or something like that, then only one can become a candidate for the position of abbot.
  • ལྟ་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་བློ་གསལ་གླིང་ལ་ཁྱབ་ཁོངས་གཞིར་བཟུང་ཡོག་རེད། ཁྱབ་ཁོངས་བཞི་པོ་འདི་གས་འདི་ཨང་ཀོང་ལྕགས། ཀོང་པོ་ཁང་ཚན་གྱི་ཀོང་ཆགས། ཕུ་ཁང་ཁང་ཚན་གྱིས་ཕུ་ལྕགས། ཚ་བ་ཁང་ཚན་གིས་ཚ་ཆགས། དེ་ནས་ལྷ་བྲང་ཕྱག་མཛོད་པ།
    There were also four subdivisions in Loseling college that only address political matters. They were, Kongchak, Puchak, Tsachak, and the treasurer of Ladrang.
  • འོ་འདི་བོད་པ་མ་གཏོགས་ཁམས་པས་བྱེད་ཆོག་གི་མ་རེད། ཁམས་པས་བྱེད་ཆོག་གི་མ་རེད། ཡང་བོད་པས་བྱེད་རྒྱུ་རེད། འོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱས་ནས་འོ་འདི་འདྲས་ར་ཅིག་ཡོག་རེད། འགྲོ་སྟངས་ར་པོ། འགྲོ་སྟངས་ར་པོ་འོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    The position was only for Böpa and not for the Khampa. The Khampa can't fill the post. So that kind of system was there.
  • དེ་ནས་ཚོགས་ཆེན་ལ་ཡིན་ན་བླ་སྤྱི་ཆེན་པོ། གྲྭ་ཚང་བཞི་ཡི་མཁན་པོ་དང་མཁན་ཟུར་བྱས་ནས་འབྲས་སྤུངས་ལྷོ་སྤྱི་ལ་ཁག་ཅིག་འཚོགས་ཀྱི་རེད། དེ་འདྲས་སེ་རེད།
    And for the grand assembly, we got Lachi Chenpo, the governing council. It was made up of the abbots and ex-abbots from the four colleges of the Drepung. They would conduct the affairs of the great assembly.
  • ལྟ་འབྲས་སྤུངས་ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོ་ཟེར་ཡག་ཅིག་ཡོག་རེད་པ། ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོ་ཟེར་ཡག་དེ་ཡང་གང་ག་ལོགས་འགྲོ་ས་ཡོག་མ་རེད།
    Then there was tsokchen zhangngo [the head disciplinary officer] of the Drepung monastery. Not anyone can become one.
  • དེའི་ནང་ལ་བོད་པ་ཁ་གཙང་གི་མི་ཚན་དགུ་ཡོག་རེད། འོ་འདི་ནས་ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོ་འོས་འདི་བྱས། འགྲོ་རེས་འགྲོ་རེས་བྱས་ནས།
    In that group, there were nine mitsens made up of purely Böpa, and they would serve as the ahead disciplinary monk officers on a rotation basis.
  • ཨཱ་ནི་འདི་ནས་ཨང་༧རྒྱལ་བ་རིན་པོ་ཆེ་གྱིས་ཨཱ་ནི་མ་ནས་དམ་ཕྲུག་གནང་བྱས་དགོས་ཀྱི་རེད། དེ་ལོ་རེ་རེར་རེར་བྱེད་འགྲོ་གི་རེད། དེ་འབྲས་སྤུངས་ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོ་གཉིས་འོ་འདི་ཁྲིམས་བདག་དེ་རེད། ཁྲིམས་བདག་དེ་རེད།
    A selected individual would require the seal of approval from the Dalai Lama before assuming office. Each year, two people were selected, and they were the judges.
  • བྱས་ཙང་ཨཱ་ནི་སྒང་ལ་ད་དུང་འོག་ནས་ཡར་མགོ་དང་བསྒུར་གྱི་རེད། ཁོང་ཚོ་ལའི་ཡ་༧རྒྱལ་བ་ལྔ་པ་ཆེན་པོ་བཅའ་ཡིག་ཡོད་ཟེར། ཨཱ་ནི་འོ་འདི་གཞི་བཟུང་གིས་ཁྲིམས་གནོན། འོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད་ལགས། འོ་འདི་འདྲས་ར་ཅིག་རེད།
    Everyone would bow down to their authority. They would implement the code of the low once issued by the Great Fifth Dalai Lama. According to the content of that legal document, they would execute the law of the monastery. So it was like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ། ཨོའོ་མི་ཚན་དགུ་དེ་ག་རེ་ག་རེ་ཡིན་ནམ། ཞལ་ངོ་གནང་མཁན་མི་ཚན་དགུ་དེ།
    I see. Please tell us about the nine mitsens who could become head discipline monks.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨམ་ཅོག་གོ་གི་མི་འདུག
    I can't hear it.
  • ལྟ་འབྲས་སྤུངས་ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོ་ཟེར་ཡག་དེ་མི་ཚན་དགུ་ཡོད་རེད་པ། མི་ཚན་དགུ་པོ་དེ་སྡིང་ཁ་མི་ཚན།
    In the disciplinary board members of Drepung monastery, there were nine mitsens. Right? They were Dingkha mitsen,
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    སྡིང་ཁ་མི་ཚན།
    Dingkha mitsen
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས་རྒྱལ་པ་མི་ཚན།
    Gyelpa mitsen,
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    རྒྱལ་པ་མི་ཚན།
    Gyelpa mitsen,
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས། ཨང་་་། དགའ་གདོང་མི་ཚན།
    then, um... Gadong mitsen
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    དགའ་གདོང་མི་ཚན།
    Gadong mitsen
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་་་། དེ་ནས་གླིང་མི་ཚན་ཟེར་ལྟ་གླིང་ཁང་ཚན་ཟེར་གྱི་རེད། ལྟ་གླིང་ཁང་ཚན།
    Um... then there was Ling mitsen also called Ling khangtsen.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལཱ་སེ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས། ཉང་པོ་ཁང་ཚན།
    Then there was Nyangpo khangtsen.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཉང་པོ་ཁང་ཚན།
    Nyangpo khangtsen.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས། མཚོ་སྨད་མི་ཚན།
    The next one was Tsomé mitsen.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    མཚོ་སྨད་མི་ཚན།
    Tsomé mitsen.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས། སྔགས་པ་ནས་འགྲོ་གི་རེད།
    Then there were candidates from Tantric college.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལཱ་སེ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    བདེ་ཡངས་ནས་འགྲོ་གི་རེད།
    Also from Deyang college.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལཱ་སེ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་གྲྭ་ཚང་ཆེ་ཁག་གཉིས་ནས་བོད་པ་གཞུང་། བོད་གཞུང་མི་སེར་སེ། བློ་གསལ་གླིང་བོད་གཞུང་མི་སེར། སྒོ་མང་བོད་གཞུང་མི་སེར་ཟེར།
    In the two big colleges, the members were categorized as the Losel Ling Tibetan government subject and Gomang Tibetan government subject.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨ་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་བྱས་ནས་ཡོད་རེད། འོ་འདི་གས་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་འགྲོ་རེས་འགྲོ་རེས་འགྲོ་རེས་བྱེད་ཀྱི་རེད་ལོ་རེར།
    Every year, the candidates would come from these divisions on a rotation basis.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འགྲོ་རེས་འགྲོ་རེས་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་དེ་ནས་ཞལ་ངོ་འོས་ར་པོ་ལྔ་ལྔ་བྲིས་དགོས་ཀྱི་ཡོད་རེད། འོས་ལྔ་པོ་དེ་ནང་ནས་ཨཱ་ནི་མ་གིར་འོས་འཁྱེར་ནས་མར་ནས་ཡིག་རྒྱུགས་སྤྲད། བྱས་བྱས་སྟངས་ར་པོ་དེ་ཚོ་བྱས་བྱས་ཨཱ་ནི་མར་ནས་བཀོད་ཡོང་གི་རེད།
    On a rotation basis, five candidates were chosen for the post of the zhelngos. They had to take a final test down there and they would the appointment. So that was the selection process.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་ཡར་སླེབས་ནས་དེ་ནས་འདའི་ཡ་འོ། ཁོ་རང་ཚོ་གིས་འདའི་འདི་ཡོད་རེད། ནང་མ་ཟེར་མཁན་ཞིག་ཡོད་རེད། ཞལ་ངོའི་ནང་མ་ཟེར།
    After the selections, they return to their monastery. And there was something called Zhelngö Nangma.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཞལ་ངོའི་ནང་མ།
    Zhelngö Nangma.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ།
    Yes.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ཡོད་རེད། དེ་ནས་ཆབ་རིལ་བྱས་ནས་སྤུ་གུ་ཞིག་ཡོད་རེད།
    Then there was an aid kid called chapril.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ལྕགས་རྒྱུག་འཁྱེར་མཁན་རེད། ལྕགས་རྒྱུག་ར་དེ་འཁྱེར་ནས།
    He carries an iron stick.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཞལ་ངོའི་ལྕགས་རྒྱུག
    The iron stick of the zhelngo.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཕར་ཚུར་འགྲོ་དུས།
    When a zhelngo walks around.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས། ལགས་སོ།
    I see. Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྕགས་རྒྱུག་འཁྱེར་མཁན་རེད།
    He was a carrier.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད། དེ་ནས་ཁོང་ཚོས་ཀྱིས་ནམ་ཞག་རྒྱུན་གཏན་ནས་དེ་གི་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ཞོགས་ལྟར་རེ་ཞིག་མང་ཇ་འཚོག་གི་རེད།
    It was like that. Usually, they would summon the monks for the morning communal tea gathering.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས་མང་ཇ་དེ་སྒང་ལ་ཡ་ཞལ་ངོས་ཨཱ་དེ་ཚོགས་ཀྱི་དེ་གྲལ་ངོ་ར་དེ་གནན།
    During that morning tea, the zhelngo would monitor the gathering.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་དེའི་ནང་ལ་ཡཱ་དེ་ནས་སྐྱབས་ཐོ་ཀློག་ཡག་བྱས་དེ་འདྲས་བྱེད་ཡག་ཡོད་རེད།
    In that session, there was a list of things to do including the reading of appeal requests from the devotees.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་གས་འདི་ཞལ་ངོས་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    The zhelngo would take care of those things.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཞལ་ངོས་བྱས། འདུག་སེ་རེད། ལྟ་དེ་ནས་དེའི་ནང་ལ་ཡ་བླ་མ་དམིགས་བརྩེ་མ་ཟེར་ཡག་ཞིག་ཡོད་རེད།
    He would do that. Then there was one group of monks called lama miktséma.
  • བླ་མ་དམིགས་བསམ་ཟེར་མཁན་དེ་ཞོགས་ཀས་མང་ཇ་མ་འཚོག་གོང་ནས་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ཡ་གིར་རྒྱལ་མཚན་འཁྲིས་ཡ་གིར་ཕྱིན་བྱས་ནས། ཨཱ་ནི་ཡར་ནས་དམིགས་བརྩེ་མ་ཟེར་ཡག་ཅིག་བགྲང་རྒྱུ་ཡོད་རེད།
    Before the morning tea, the lama miktséma would go near the gyeltsen [victory banner] on the roof of the monastery. And they would recite miktséma.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    དམིགས་བརྩེ་མ།
    Miktséma.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདོན་པའི་བཟོ་ལྟ་ཞིག་སྐྱོར།
    They would recite it like a regular prayer.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་ནི་དེ་ནས་སྤུ་གུས་ཆུ་སྐད་བཟོ་ལྟ་རྒྱག་གི་རེད།
    And then the young monks would make a sound of the water.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    སྤུ་གུ་ཆུ་སྐད།
    It was called Children's sound of water.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    སྤུ་གུའི་ཆུ་སྐད་དེ་ "ཧཱ་ཨཱ་་་ ཧཱ་ཨཱ། ཧཱ་ཨཱ།" འོ་འདི་ཆུ་སྐད་དེ་རྒྱག་གི་རེད།
    It was sound like this, "Ha a... Ha, a. Ha, a."
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས་ལས།
    Oh, I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདི་ཆུ་སྐད་དེ་བརྒྱབ་ནས་དེ་ནས་དེ་ནས་གྲྭ་པ་ཡར་ཕེབས་ཀྱི་རེད་པ།
    After their singing, the rest the monks would arrive.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    རྒན་པ་ཚོ་སྔས་ལ་ཕར་ཕེབས།
    The senior ones would go first.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་གསར་པ་ཚོ་རྡོ་གཅལ་སྒང་ནས་མར་བཞུགས་བྱས་ཕྱག་དཔེ་སྐྱོར།
    The new ones would sit on the stone pavement and read the scripture.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་བྱས། ཨཱ་ནི་རྒན་པའི་གཞུག་བསྒྲིལ་སོང་ན། ཨཱ་ནི་གསར་པ་འདི་གས་དེ་ཡར་བྱས། གསར་པ་ཡར་ཕྱིན་ནས་འདུ་ཁང་སྒོ་དེ་མར་བརྒྱབ་ཀྱི་རེད།
    Like that, once the senior ones were seated, the new ones would then enter the assembly hall. And the doors would close after everyone entered the hall.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེའི་གོང་ལ་ཨ་ལའི་དམིགས་བརྩེ་མ་བགྲང་དགོས་ཀྱི་རེད།
    Before that, they had to recite miktséma.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    སྐད་བརྒྱབ་ནས་དམིགས་བརྩེ་མ་བགྲང་།
    They had to recite it loudly.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་ནི་དེ་ནས་སྒོ་ཡར་ཕྱེ་བཞག་གི་རེད་ཞལ་ངོས། ཨཱ་ནི་སྒོ་ཡར་ཕྱེ། ཡར་ཕྱིན་ནས་སོ་སོ་འདའི་བསྡད་ནས་བླ་མ་དམིགས་བརྩེ་བ་ཟེར་མཁན་དེས་ཇ་བཏང་གི་རེད།
    And then the zhelngo would order someone to open the door of the hall. Once all the monks seated in their reserved place, the lama miktséma would the serve tea.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཇ་བཏང་། ཨཱ་ནི་ཇ་བཏང་ནས་མདུན་གྲལ་ནང་འདི་གས་འདི་ལ་ཇ་ལ་ཡ་ཞག་ཡོད་རེད།
    The senior monks would sit on the front rows. They would receive tea with more [butter] grease.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཞག་བྱས། ཨཱ་ནི་གཤམ་གྱི་འདི་ནས་མར་གསར་པ་ཚོ་ལ་ཇ་ལ་ཞག་ཡོད་མ་རེད།
    For those new ones in the back rows, their tea didn't have any grease.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    So it was like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས་ལས། ལཱ་སེ།
    I see. Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདི་འདྲས་བྱས། ཚོགས་ཐེངས་རེ་རེར་ཇ་བཞི་བཞི་བཏང་གི་རེད།
    Like that, four tea would be served for each gathering.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཚོགས་ཐེངས་རེ་རེར་ཇ་བཞི་བཞི།
    Four servings of tea for each gathering.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་བཏང་བྱས། ཨཱ་ནི་འདི་མར་འགྲོལ་གྱི་རེད། ལྟ་འགྱེད་ཡོད་པའི་སྒང་ལ་ཡ་གིར་སྦུག་ལ་མང་པ་འཚོག་གི་རེད་པ།
    After that, the session is over. When there was the distribution of money to monks. For that, they would gather inside the hall. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་ནི་རྡོ་གཅལ་སྒང་ལ་སྐལ་ལའི་ཟེར་གྲྭ་པ་དམངས་དེ་གས་འདི་འདའི་ཕེབས། འདའི་ཇ་ཡོད་མ་རེད།
    There was a group of monks called kel la who would sit on the pavement, and they wouldn't get tea.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་ནི་འདའི་ཡ་ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོ་ཡོང་ནས་ཨཱ་ནི་ཡར་ནས་མར་ཡོང་བྱས་བཟོས་བཞག་པ་ཤ་ཁག་བསླངས་བྱས་ཨཱ་ནི་བང་སྒྲིག་བྱས་ཨཱ་ནི་འགྱེད་ལེན་བྱས། ཨཱ་འདུག་སེ་འགྲོ་རྒྱུ་རེད།
    The zhelngo would go to those monks who would stand in a line to receive the money from him.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་བྱས་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ནམ་རྒྱུན་འགྲོ་སྟངས་བྱེད་སྟངས་འདུག་སེ་རེད།
    That's how the system works for the daily gathering.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་ཨང་དགེ་གཡོག་ཟེར་ཡག་གཅིག་དང་ཞང་ཀོ་བཤེས་གཉེན་ཟེར་ཡག་ཞིག་ཡོད་རེད།
    Then there was another category of monks called géyok and zhangko shényen.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    རྡབ་རྡོབ།
    Newest monks.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་དགེ་གཡོག་ཟེར་མཁན་དེ་ཨང་ཞལ་ངོ་ཡ་དངུལ་བསྐྱལ་ནས་དགེ་གཡོག་སྤྲད་རོགས་བྱེད་ཟེར།
    Normally, the géyok would give money to zhelngo and ask for that position.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    བྱས་ནས་ཞལ་ངོས་སྔོན་ལ་ཡ་ལས་སྐུལ་ཡོང་གི་རེད།
    In the beginning, the zhelngo give assignments.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    བྱས་ཞང་ཀོ་བཤེས་གཤེན་ཟེར་ཡག་འདི་བྱས།
    That's for zhangko shényen.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་ཁོང་ཚོ་གིས་སྨོན་ལམ་སྒང་ལ་མ་གཏོགས་ཁོང་ཚར་ལས་ཀ་ཡོད་མ་རེད།
    Except during the Monlam Festival, normally they don't have other work to do.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    སྨོན་ལམ་སྒང་ལ་ཡ་ཁོང་ཚོ་ཨཱ་དགེ་གཡོག་ཚོས་རྒྱག་པ་[རྒྱུག་པ་]སྦོམ་པོ་དེ་ཁྱེར།
    During the Monlam Festival, géyok would hold a think stick in their hands.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས་གྲྭ་པའི་དཀྱིལ་ལ་ཡ་བྱས་ནས་སྒྲིག་ལམ་གནོན་མཁན་ར་དེ་རེད།
    And they were the ones who supervise the monks' conduct during that period.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་ཞང་ཀོ་བཤེས་གཉེན་ཟེར་ཡག་འདི་གིས་དེ་ནས་ཇ་འཐུང་ཡག་ཚོད་ར་དེ་བྱེད་མཁན་དེ་རེད།
    Zhangko shényen's primary responsibility was to serve tea.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་དེ་འདྲས་ཤིག་བྱེད་ཀྱི་རེད། འོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱས་ནས་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེ་ནས་ལྟ་ཞལ་ངོ་གིས་ཁྲིམས་བདག་ར་དེ་རེད་པ།
    That's what they would do. And as you know, zhelngo was the who decide.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཁྲིམས་བདག་ར་དེ་གནང་བྱས་སྨོན་ལམ་སྒང་ལ་ཡིན་ནའི་ཨང་སེ་འབྲས་གསུམ་ཅོར་[ཀར་]ལྷ་སར་ཨང་ཁྱོན་ཡོངས་སྒྲིག་ལམ་འདི་འོ་དེས་གནོན་གྱི་རེད། སྨོན་ལམ་ཞག་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་རིང་ལ།
    Zhelngo serves as a judge. During the great Monlam Festival, the monks from Sera, Drepung, and Ganden would arrive for the event. And he would oversee the monks' discipline during the festival which was last for twenty-one days.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེའི་འོག་ལ་འགྲོ་རྒྱུ་རེད། དེའི་འོག་ལ་སྒུར། ཨཱ་ནི་ཡར་མར་འགྲོ་དུས་རྟ་གཞོན་བྱས་ "ཧོར་རྒྱུགས་སྐྱོན་" ཟེར་ཡག་མི་མར་རྒྱུགས་ཟེར།
    All the monks must submit to him. During that big gathering, someone would ride a horse and ask the crowd make way by saying "hor gyuk kyön."
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་ཡོང་དུས་ཙམ་ལ་མི་ཕར་ཚུར་གཡོལ་དགོས་ཀྱི་རེད། འོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    When that person arrives, the people must not stand in his way.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་།
    Oh, I see.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་དེ་འདྲས་རེ་ཅིག་རེད། དེ་ནས་ལྟ། ཨམ། ལྟ་དེ་ནས་ག་རེ་ཞུ་དགོས་ཀྱི་རེད། འདི་གི་ཨང་ལྟ་གྲྭ་ཚང་བཞི་གི་དེ་ལ་ཡ་བློ་གསལ་གླིང་དང་། སྒོ་མང་གྲྭ་ཚང་། བདེ་ཡངས་གྲྭ་ཚང་་ལ་ཡར་དེ་རེད། འདུ་ཁང་གི་ཆ་ཤས།
    It was like that. Then what else should I tell you? The Losel Ling, Gomang, and Déyang were parts of the great assembly hall.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འདུ་ཁང་གི་ཆ་ཤས།
    Parts of assembly hall?
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདུ་ཁང་ཆ་ཤས་བྱས་ནས་དེ་རྟགས་གསལ་གཏོང་དེ་གཞུང་གི་དཔེ་ཆ་ཡོད་རེད་པ།
    They were parts of the assembly hall and would hold philosophical debates.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    གཞུང་བཀའ་པོད་ལྔ།
    The five volumes.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་ཉམས་ལེན་གནང་རྒྱུ་རེད།
    They had to apply that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས་བློ་གསལ་གླིང་བྱས་ན་གསར་པ་ཡར་འཛུལ་ནས་བསྡུས་ར་ཟེར་ཡག་ཅིག་དང་། བསྡུས་ར་ནས་ཡར་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་འཛིན་དང་པོ་བར་དུ་ལོ་བཅོ་ལྔའི་རིང་ལ་འོ་འདི་ཕྱག་དཔེ་གཟིགས་ནས་ལོ་རེར་ལོ་རེར་ཡར་ཡར་ཡར་འཕར་འགྲོ་གི་རེད།
    A newcomer who had entered Losel Ling college would start from düra. From there, one had to study for the next fifteen years before reaching class one.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འཛིན་དང་པོར་སླེབས་སོང་ན། དེ་ནས་དགེ་བཤེས་གཏོང་གི་རེད།
    Once you reached class one, then you can take the geshétest.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་ཤིག་རེད། ལྟ་སྔགས་པ་གྲྭ་ཚང་ལ་སྔགས་ཆོས་རེད།
    It was like that. The Tantric college got their tantric texts to study.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    གསང་སྡེ་བརྒྱུད་གསུམ།
    They study sang dé gyü sum.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    གསང་སྡེ་བརྒྱུད་གསུམ།
    Sang dé gyü sum.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    རྒྱུད་གཞུང་དེ་འདྲས་ཀྱི་དེ་ཕྱག་ལེན་གནང་བྱས་སྔགས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་གནང་རྒྱུ་རེད།
    They had to study the tantric teachings and apply them.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    སྔགས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་གནང་། ཨཱ་ནི་སྨོན་ལམ་འཚོག་དུས་སྔགས་པ་གྲྭ་ཚང་གིས་མ་གིར་ལྷ་སར་གཏོར་རྒྱག་བསྐྱོན་གྱི་རེད།
    During the Monlam Festival in Lhasa, they would perform the torma rituals.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    གཏོར་རྒྱག་བསྐྱོན། དེ་འདྲས་གནང་རྒྱུ་ཡོད་རེད།
    They throw the torma.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    གཏོར་རྒྱག་དེ་་་
    Torma throwing ...
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་གནང་གི་རེད། མ་གཏོགས་ཡང་གཞུང་གི་དེ་གནང་གི་མ་རེད།
    Other than that college, the government won't do that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་སེ་རེད། ཨང་འོ་ལྟ་ཕྱག་ལེན་ར་པོ་ང་ཚོའི་དགོན་པའི་ནང་ལ་བྱེད་སྟངས་ར་པོ་དེ་འདྲས་སེ་རེད། བྱས་ཙང་ལྟ་དེའི་ནང་ལ་ཡ་གྲྭ་པ་ཚོགས་ཆེན་པོ་རེད་པ།
    It was like that. So in our monastery, that was how things were done. We used to have a large number of monks. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་ཁག་གིས་དཔེ་ཆ་ལྟ་གི་རེད། དེའི་གཞུང་གི ལྟ་ཁག་ཅིག་དཔེ་ཆ་ལྟ་གི་མ་རེད།
    Some of them would study the scriptures, others wouldn't.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ད་ག་སེ་བླ་རྒྱུད་བྱས་ནས་འདུག་སེ་ག་རེ་བསྡད་པ་མ་གཏོགས་ཡང་དཔེ་ཆ་ལྟ་གི་མ་རེད།
    They stay there merely for being the lineage of a lama, and they wouldn't study scriptures.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    བྱས་ཙང་ཨཱ་ནི་བླ་རྒྱུད་གྱི་དེ་དགེ་བཤེས་གཏོང་ཡག་ཡོད་མ་རེད།
    Therefore they can't take the geshétest.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འདི་བྱེད་ཡག་ཡོད་མ་རེད། ལྟ་དཔེ་ཆ་བ་ཡིན་ན་ཡེ་ནས་དགེ་བཤེས་གཏོང་། དགེ་བཤེས་འདའི་ཡ་ཨང་། གྲྭ་ཚང་སོ་སོ་གཏོང་སྒོ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་རེད།
    If you are a monk who studies the scriptures, then you can take the geshétest. For that, the candidates must provide allowances in their colleges.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    གྲྭ་ཚང་སོ་སོ་ཡ་སྔོན་ལ་གཏོང་སྒོ་བཏང་། ཨཱ་ནི་དེ་ནས་དམ་བཅའ་བཞག
    One must first provide allowances and then take the oath.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    སྔས་ལ་[སྔོན་ལ་]གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་ཆོས་རྭའི་ནང་དམ་བཅའ་བཞག
    At first, they would take oath in their respective debating ground.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས་འདའི་ཨང་ཀི་ར་དེ་ཡ་ཡིག་ཚད་དང་མ་སོང་ནའི་ལོན་ཡོང་གི་འདུག་ན་ཨཱ་ནི་དགེ་བཤེས་ཀྱི་འདི་བྱེད་ཀྱི་རེད། དགེ་བཤེས་དེ་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་ཡང་ཚོགས་ཆེན་རྡོ་གཅལ་སྒང་ལ་ཡ་གིར་ཡང་དམ་བཅའ་བཞག་གི་རེད།
    If a candidate qualifies, then he would prepare for the geshétest. Such candidates had to take the oath on the pavement near the great assembly hall.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་དེ་ནས་མར་ཕེབས་སྨོན་ལམ་ལ་ཕེབས་ནས། སྨོན་ལམ་ལ་ཡ་མ་གིར་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་ཟེར་ཨཱ་ནི་མ་གིར་དམ་བཅའ་བཞག་གནང་། དམ་བཅའ་བཞག་ནས་སྨོན་ལམ་གང་ལ་ཡ་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་ཕྱག་དཔེ་ཡག་ཉེས་ཀྱི་ཨཱ་ནི་ཡང་ཨང་ཀི་བསྒྲིགས་བྱས་ནས། ཨང་ཕྱག་དཔེ་ཡག་པ་ཚོ་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་ཨང་དང་པོ། གཉིས་པ། གསུམ་པ་སེ་དེ་འདྲས་སེ་མར་ཡོང་གི་རེད།
    Then they had attended the Monlam Festival and take the oath of the geshé lharampa. Depending on one's scholarship, one can receive first, second, and third position.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་དེ་ནས་ཕྱག་དཔེ་ཡར་། རྒྱུད་ལ་ཕེབས་དགོས་ཀྱི་རེད། རྒྱུད་གྲྭ་སྟོད་དང་རྒྱུད་གྲྭ་སྨད།
    After taking the test, they had to go to Gyü tö and Gyü mé colleges.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདའི་ཕེབས། འདའི་ཕེབས་ནས་མར་ནས་ཨཱ་ནི་ཨང་། དེ་གི་ཤར་པ་ཆོས་རྗེ་དང་བྱང་རྩེ་ཆོས་རྗེ་ཟེར་འདུག་ག་ལགས།
    There you have Sharpa Chöjé and Jangtsé Chöjé. Do you know that?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འོ་རེད་རེད།
    Yes. Yes.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་གནང་། ཨཱ་ནི་དེ་ནས་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་ཕེབས།
    They would hold position like that. And from there, they could become a Ganden throne holder.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདུག་སེ་གནང་གི་རེད། ཡང་ཁག་ཅིག་ཡར་ཕེབས་ནས་འདའི་གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་མཁན་པོ་གནང་དགོས་ཀྱི་རེད།
    They would do like that. Some of them would return, and they had become the abbot of their respective college.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    མཁན་པོ་གནང་། དེ་ནས་མར་མཁན་པོ་དེ་གྲྭ་ཚང་ཆེ་ཁག་གཉིས་དང་བདེ་ཡངས་གྲྭ་ཚང་ཕྱག་དཔེ་གཟིགས་མཁན་གྱི་མ་གཏོགས། བླ་རྒྱུད་པས་མཁན་པ་བྱེད་ཆོག་གི་མ་རེད།
    Only those monks from the two big colleges who had studied the scriptures were eligible to become an abbot. Those holders of a lama's lineage were not eligible to become an abbot.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    མཁན་པོ་ཡོད་མ་རེད། མཁན་པོ་དེ་ནས་ཕེབས་ཀྱི་རེད།
    So the abbots were selected from the monk-scholars.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    It was like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་འདི་འདྲ་ར་བྱས་ནས་འགྲོ་སྟངས་ར་པོ་ཨང་དེ་འདྲས་སེ་རེད། དེ་ནས་ལྟ་བློ་གསལ་གླིང་གི་ཁྱབ་ཁུངས་འདའི་བོད་པས་མ་གཏོགས་ཁམས་པས་བྱེད་ཆོག་གི་མ་རེད།
    That was how the system works. Then for Losel Ling college, it’s a leader must be Böpa [one from U-Tsang region] and not a Khampa.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་ཁམས་པས་བྱེད་ཆོག་གི་མ་རེད། བོད་པས་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེ་ལྷ་ཕྱག ཀོང་ཕྱག ཕུ་ཁང་གི་ཕུ་ཕྱག ཨཱ་ནི་བླ་བྲང་ཕྱག་མཛོད་བྱས་འདི་གས་དེ་བྱས། འདི་གས་འདི་གིས་ཨཱ་ནི་གྲྭ་ཚང་དཔལ་འབྱོར་དང་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དེ་ནས་ཕར་ཨཱ་ན་བྱེད་སྒོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    A Khampa was not eligible, and the post was only reserved for Böpa. Lha chak, kong chak, pu chak, and the treasurer of the monastery would manage the political and economic affairs.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་བྱེད་འགྲོ་གི་རེད།
    The how the system works.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་དེ་ནས་གྲྭ་ཚང་གི་ཨང་ནམ་རྒྱུན་འདི་ཞིག་ཡོད་རེད། ཨང་་་། ལོ་གཅིག་ལ་ཆོས་དུས་བརྒྱད། ཆོས་རྭ་ཆོས་དུས་བརྒྱད་འཚོག་གི་རེད།
    Then for the college, there were eight dharma sessions per year.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལོ་གཅིག་ལ།
    Per year?
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེའི་སྒང་ལ་ཡ་ཨཱ་ནི་གྲྭ་ཇ་འཚོག་གི་རེད།
    In addition to that, there was draja [communal tea provided by the college].
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཞོགས་ཀས་མང་ཇ་འཚོག དེ་ནས་ཨཱ་ནི་གྲྭ་ཚང་གི་གྲྭ་ཇ་འཚོག ལྟ་དེ་ནས་དགེ་བསྐོས་ཡོད་རེད།
    In the morning, we got communal tea. And then the college provide draja where there was a gé kö as an overseer.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཁྲིམས་གནོན་མཁན་ཡང་དགེ་བསྐོས་ཟེར་འོ་འདི་མཁན་པོས་དགོས་ཀྱི་རེད།
    He would make sure that the monks obey the religious law.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདའི་ཡ་ཡང་ཁམས་པའི་ཡོད་རེད། བོད་པས་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེ་འདྲས་བྱས་དགེ་བསྐོས་རེ་རེ་རེ་ཡོད་རེད།
    A gé kö could a Khampa or Böpa. So there was one Böpa for each.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ། དེ་ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོ་ནས་མ་རེད་པ།
    Okay. Is it same as zhelngo?
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་ནི་དེ་ནས་ཆབ་རིལ་ཟེར་ཡོད་རེད།
    Then there was a group of people called chap ril.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཇ་གཡོག་ཚོས་ཁོང་ཚོས་ཇ་གཏོང་ཡག་བྱས་འདའི་བྱེད་ཡག་ར་འདི་གས་བྱེད་འགྲོ་གི་རེད།
    They were the servers who take the responsibility of serving tea the rest of the monks.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་དེ་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    It was like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་བྱས་ནས། ལྟ་ཨ་ལའི་གྲྭ་ཚང་གི་ཐེབས་རྩ་བཞག་བཞག་པ། དངུལ་གྱི་ཕོགས་རྒྱག་དགོས་ཡག ཨང་འབྲུ་གི་ཕོགས་རྒྱག་དགོས་ཡག འོ་འདི་འདྲས་ཡོད་རེད།
    For the college, it got its fund for providing money or salary in grain for the monks as allowances.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    བྱས་ཙང་དངུལ་གྱི་ཕོགས་རྒྱག་ཡག་དེ་སྦྱིན་བདག་གིས་ཡར་ནས་གྲྭ་པ་ར་དེ་འདྲས་ཀྱིས་འགྱེད་བརྒྱབ་ཨཱ་ནི་ཕོགས་བསྡད་མ་རྩ་བཞག་བཞག་པ། དེ་ནས་ཨཱ་ནི་ལོ་རེ་ལོ་རེར་དེ་ནས་ཕོགས་བསྡད་རྒྱག་གི་རེད། ཕེགས་དེ་དངུལ་གྱི་ཕོགས་བརྒྱབ།
    That fund came from the patron donors and other sources. From that fund, the monks receive a yearly allowance.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་དེ་ནས་འབྲུ་ཕོགས་རྒྱག་རྒྱུ་ཡོད་རེད།
    Then they also receive a salary in grain.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འབྲུ་ཕོགས་དེ་འདི་གི་གྲྭ་ཚང་སོ་སོའི་ཆོས་གཞིས་གཞིས་ཀ་ཡོད་རེད་པ། བློ་གསལ་གླིང་ལ་གཞིས་ཀ་ཞེ་དྲགས་ཡོད་རེད།
    The salary in grains obtained from the monastic estates. Losel Ling got many estates.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས་འབྲུ་བསྡུས་བྱས་ཨཱ་ནི་ཡང་གྲྭ་པར་ཡ་འབྲུ་ཕོགས་རྒྱག་གི་རེད།
    The grains were collected from those estates, and the then the monks receive a salary in grain from that collection.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད།
    It was like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད། ལྟ་དགོན་པ་ཁྱོན་ཡོངས་དང་། གྲྭ་ཚང་བཞི་གིས་མཉམ་དུ་ཚོགས་ཆེན་ལ་ཡ་སྤྱི་སོ་ཟེར་ཡག་ཅིག་ཡོད་རེད།
    For the main monastery and its four colleges, there was something called chi so.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    སྤྱི་སོ།
    Chi so?
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    གྲྭ་པ་སྤྱི་སོ།
    Dra pa chi so.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས་ལགས་སོ།
    I see. Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འབྲས་སྤུངས་སྤྱི་སོ་ཟེར་མཁན་དེ་ཡང་གྲྭ་ཚང་ཆེ་ཁག་གཉིས་ལ་མ་གཏོགས་བྱེད་ཀྱི་མི་འདུག
    A chi so came from one of the two main colleges.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཆེ་ཁག་གཉིས་ནས་དགེ་བསྐོས་ར་དེ་ལོ་དྲུག་དྲུག་ཡིན་མ་ཅིག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་རེད།
    That monitor from the two main colleges would serve a six-year term.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    སྤྱི་སོ་དེ།
    The chi so.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་གིས་ཡང་ཆོས་གཞིས་ཁག འབྲས་སྤུངས་ཀྱི་ཆོས་གཞིས་ཁག་ཡོད་རེད་པ།
    Drepung got its monastic estates. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་གས་འདི་སྒྲུག དེ་གས་དེའི་རྩར་ནས་ཨཱ་ནི་ཁྲལ་བསྡུས། དེ་ནས་ཁྲལ་བསྡུས་བཞག་དེ་གས་ཨཱ་ནི་གྲྭ་པར་ཕོགས་རྒྱག་གི་རེད།
    From those estates, the monastery collects taxes. From that income, they give salary to the monks.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    གྲྭ་པར་ཕོགས་བརྒྱབ།
    Allowance for the monks.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    That how it was done.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་སེ་རེད། ཨང་ལྟ་ཁང་ཚན་སོ་སོར་ཆ་བཞག་ན། ཚར་ཁང་ཚང་ལ་ཆ་བཞག་ན་ཨཱ་ནི་ཆོས་རྭ་འཚོགས་སོང་ན། ལོ་གཅིག་ལ་ཆོས་དུས་བཞི་[བརྒྱད་]ཡོད་རེད་པ་ལགས།
    It was like that. In the case of khangtsen, for example, Ksawa Khangtsen got four [eight] dharma sessions per year.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཆོས་དུས་བརྒྱད། འོ་འདི་འཚོགས་སོང་ན། ཨཱ་ནི་དེ་རིང་ལ་ཨཱ་ནི་ཡང་ཚོམས་ཇ་ར་ཅིག ཇ་བཏང་གི་རེད།
    Eight sessions. At each session, they would serve tea.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་བློ་གསལ་གླིང་གྲྭ་ཇ་འགྲོལ་ནས་ཉིན་ཆོས་འཚོག ཉིན་ཆོས་འགྲོལ་ནས་ཨཱ་ནི་འདི་བྱེད་ཀྱི་རེད། ཚོམས་ཇ་འདི་བཏང་།
    At Losel Ling, after draja was over, there was afternoon dharma session. When that one was done, they serve communal tea.
  • ལྟ་དེ་ཚོམས་ཇ་གཏོང་ཡ་འདའི་ཡ་ཚར་ཁང་ཚན་གྱིས་གྲྭ་རྒྱུན་གྱིས་ཁང་ཚན་གཉེར་པ་ཟེར། དེ་ནས་ཁང་ཚན་དགེ་རྒན། སྤྱི་མཁན་འོ་འདི་འདྲས་སེ་ཡོད་རེད། བྱས་ནས་ཁང་ཚན་དགེ་རྒན་གྱིས་སྒྲིག་ལམ་གནོན་གྱི་རེད།
    For the communal tea at the Ksawa khangtsen, the house managers, house teachers, and the general abbot would look after the daily affairs. The house teachers monitor the monks' discipline.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཁང་ཚན་གྱི་སྒྲིག་ལམ་ར་པོ་དེ་གནོན།
    They take care of the disciplinary issues
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་སྤྱིར་མཁན་དེ་གིས་ཇ་གཏོང་ཚོད་ར་དེ་ཚོ་བྱས་ཡག་ར་དེ་ཚོ་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    The general abbot supervises serving of the tea for the monks.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འོ་འདི་འདྲས་ར་བྱས། དེ་ཚོ་གང་ག་ལོགས་འདའ་ཡ་གྲྭ་རྒྱུན་ཁམས་པ་ཚོགས་འདུ་གིས་ཇུས་གཏོགས་ར་བྱས་ནས། ཨང་འདི་གས་དེ་བྱེད་ཀྱི་རེད། ལྟ་ཚར་ཁང་ཚན་ལ་ཡ་འབྲུ་ཕོགས་ཡོད་མ་རེད།
    It was like that. The Khampa continuing monks would get involved in those matters. For Ksawa Khangtsen, they don't receive a salary in grain.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་གཞིས་ཀ་ཡོད་མ་རེད། ཆོས་གཞིས་མི་འདུག ཨང་འདི་འདྲས་ར་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    They don't have estates. They don't have monastic estates.
  • གྲྭ་ཚང་ཆེ་ཁག་གཉིས་ནས་བྱས་འོ་འདུག་སེ་བཀའ་གནང་གི་རེད། ཨང་དེ་ནས་ནམ་རྒྱུན་གཏན་ཚོགས་ཆེན་གྱིས་ཞོགས་ལྟར་རེད་ཞིག་མང་ཇ་འཚོགས་ཀྱི་ཡོད་རེད་པ།
    That how the two large colleges issue their orders. Usually, tea would be served at the general assembly each morning. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདི་གཞུང་གིས་རེད། སྡེ་པ་གཞུང་གིས་དེ་གས་བཏང་གནང་གི་རེད།
    That was provided by the government, the Dé pa zhung [traditional government of Tibet].
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་དེ་ནས་བཏང་གི་རེད་མ་གཏོགས། འདི་པ་ཆོས་གཞིས་དང་དེ་འདྲས་ཀྱི་འདི་ཡོད་མ་རེད།
    The government provides it because they don't have a monastic estate to pay for it.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    སྔས་མ་གཞུང་གི་རེད།
    It was provided by the government.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདི་འདྲས་སེ་གནང་གི་རེད། ཨང་ལྟ་དེ་ནས་འབྲས་སྤུངས་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་དུས་ཆེན་པོ་དེ་འདི་ཡོད་རེད་པ། ཨང་་་། ཞོ་སྟོན།
    That's how it was done. One of the main festivals at Drepung is Zhotön, the Curd Festival.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འོ་རེད།
    Correct.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འབྲས་སྤུངས་ཞོ་སྟོན་ཟེར།
    It's called Drepung Zhotön.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    རྦད་གོས་སྐུ་བཀྲམས།
    They would display the brocade image.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    བྱས་བྱས་འོ་དེ་ནི་དང་པོ་ཡོང་སྟངས་ར་པོ་དེ་ནི་༧རྒྱལ་དབང་ལྔ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་འབྲས་སྤུངས་ལ་བཞུགས་བྱས། འབྲས་སྤུངས་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་ཟེར་གྱི་འདུག་ག
    The original of that festival goes back to the time the Great Fifth Dalai Lama who stayed at the Drepung Monastery. It was called Drepung Ganden Podrang Government. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་དེ་དང་པོ་དགའ་ལྡན་ཕོ་བྲང་དབུ་བརྙེས་པའི་དེ་གིའི་མཛད་སྒོའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་ཚོད་ར་པོ་དེ་དེ་ནས་བྱུང་བ་རེད་ཟེར།
    On the occasion of the founding of the Ganden Podrang Government, Zhotön was started to celebrate the new era.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་སེ་འདུག
    It was like that.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་དེ་ནས་གོས་སྐུ་འདི་ནས་༧རྒྱལ་བ་ཚངས་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་ཨཱ་ནི་གི་གོས་སྐུ་འདི་གནང་པ་རེད་ཟེར།
    As for displaying of brocade image, it was Tsangyang Gyatso who first introduced the practice.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འདི་འདྲས་བཤད་རྒྱུ་འདུག
    That's according to folk saying.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲ་ར་ཅིག་འདུག ཨང་དེ་འདྲས་སེ་རེད། དེ་ནས་ཚོགས་ཆེན་ཞལ་ངོ་འདའི་ཡ་འོ་འདིས་ཕ་གིར་གོས་སྐུ་མདུན་ལ་ཡ་ཨཱ་ནི་དེའི་ཞོགས་ཀ་འདའི་ཁྲི་འདོན་ར་དེ་འོ་འདའི་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    That's one thing. During that time, the enthronement ceremony was arranged in the morning for the newly appointed tsokchen zhelngo and old one would step down. This was done in front of the displayed the brocade image.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    རྙིང་པ་ཁྲི་ནས་མར་ཕབ། གསར་པ་ཁྲིར་སྒང་ལ་ཡར་འཛེགས། བྱས་བྱས་འོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    The old one step down and the new one would ascend the throne.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདི་འདྲས་བྱས། ཨཱ་ནི་འདའི་ཡ་བོད་ཀྱི་ལྷ་མོ་ཡོངས་ཚོགས་འདི། ལྷ་མོ་གང་ས་གང་ལ་ལྷ་མོ་ཡོད་རེད་པ།
    They would do like that. During that occasion, the entire opera troupes of Tibet ... There were a lot of opera troupes everywhere. Is that right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྷ་མོ་འདི་གས་དེ་གང་ག་ལོགས་ཡོང་ནས་ཉི་ཤུ་དགུ་གོང་ལ་ཕོ་བྲང་ལ་ཞལ་ཕུད་ཕུལ། ཨང་ཨཱ་ནི་གནམ་གང་ཞོགས་ཀས་འདའི་ཡ་གིར་གོས་སྐུའི་གོང་དུ་ཞལ་ཕུད་ཕུལ།
    All the opera troupes would arrive for the occasion and make their first offering of the show at the palace on the twenty-ninth day of the lunar month. On the following day, they would make another offering before the brocade image in the morning.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་ནི་དེ་ནས་ཁང་ཚན་སོ་སོར་ཡ་ཐོབ་ཁུངས་ར་ཅིག་ཡོད་རེད། འོ་འདི་འདྲས་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་ཡིན་མའི་གོང་ལྷ་མོ་འཁྲབ། འོ་འདི་འདྲས་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེ་འདྲས་སེ་རེད།
    Each khangtsen got their share. During the daytime, there was opera performance.
  • ཨང་་་། དེ་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད་ལགས། ལྟ་དེ་ནས་ཀླུ་འབུམ་འདི་རེད་ཟེར། དང་པོའི་འབྲས་སྤུངས་དགོན་པ་ཕྱག་བཏབ་མཁན་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་རྗེ།
    Um ... That's how it was done. Then there was something called site Lu Bum [One hundred thousand nagas].
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འཇམ་དབྱངས་ཆོས་རྗེ་གིས་ཚོགས་ལངས་དམ་བཅའ་བཞག་པ་དེ་རེད་ཟེར། ཨཱ་ནི་དེ་ལ་ཡ་ཚོགས་ལངས་དམ་བཅའ་གནང་བའི་ཁ་ཐུག་ལ་ཡ་ཨཱ་ནི་ལྷ་དང་ཀླུ་དང་མང་པོ་འདུས་ནས་འདི་འདྲས་བྱུང་བ་རེད་ཟེར། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཨཱ་ནི་འབྲས་སྤུངས་ཀླུ་འབུམ་ཟེར་བྱས་ནས་འོ་འདུག་སེ་ཆགས་ནས་ལྟ་ལོ་རེར་འདའི་ཡ་ཕྱག་དཔེ། གྲྭ་ཚང་གཉིས་ཀྱིས་ཆག་དཔེ་གཟིགས་མཁན་ཡོད་རེད་པ།
    It was associated with Jamyang Chöjé taking the oath of tsoklang [standing in the assembly]. According to the folk saying, at that time, there was a large congregation of god and nagas. For that reason, the site was called Lu Bum. Each year, there were a large number of monks from the two main colleges who study the scriptures. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་ནི་དེ་ནས་ཕྱག་དཔེ་དྲག་པ་དྲག་པ་ཨཱ་ནི་དེའི་ཉིན་གང་འདའི་ཨང་ཚོགས་བསླངས་དམ་བཅའ་བཞེས། ཨང་་་། འོ་འདི་འདྲས་སེ་གནང་གི་རེད། དེ་འདྲས་སེ་རེད།
    On that day, the best monk scholars would take the oath of tsoklang. It was like that.
  • བྱས་ཙང་ཨཱ་ནི་དེ་ལ་རྟེན་འབྲེལ་ར་པོ་ཞེ་དྲགས་ཕྱག་མཆོད་མཛད་སྒོ་ཡ་པར་འདི་འདྲས་རྟེན་འབྲེལ་བྱས་ནས་འོ་འདི་འདྲས་སེ་གནང་གི་རེད།
    So there was a lot of celebrations and other religious activities on that day.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་དེ་ནས་དེའི་ཉིན་གང་འདའི་འདི་ཡོད་རེད། ཡིན་པའི་སྒང་ལ་ཡ་སྔགས་པ་ཡ་གིར་ལྷ་ཕེབས་མཁན་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་རེད།
    Also on that day, many mediums would arrive at the Tantric college.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས་ལས།
    Oh, I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྷ་ཕེབས་མཁན། འབྲས་སྤུངས་བསྟན་མ། ཨཱ་ནི་མར་ནས་རྒྱང་དཀར།
    Among the mediums include Drepung Tenma and Gyangkar from down there.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    རྒྱང་དཀར།
    Gyangkar.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས་འབག་མོའི་བཙང་ཁང་།
    Bakmö Tsangkhang was another one.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འབག་མོའི་བཙང་ཁང་།
    Bakmö Tsangkhang.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འོ་འདི་འདྲས་ཀྱིས་སྔགས་པ་ཡ་གིར་ལྷ་ཕེབས།
    They would undergo trance at the Tantric College.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདི་འདྲས་སེ་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེ་ནས་ཀླུ་འབུམ་ཉིན་གང་འདའི་ཉིན་དགུང་ཡ་གིར་ཚོགས་འཚོག་པའི་སྒང་ལ་ཡ་གནས་ཆུང་ཆོས་སྐྱོང་ཡོད་རེད་པ།
    On the of day Lu Bum, while the afternoon prayer session was going on, the Nechung Oracle was there. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་ཀླུ་འབུམ་ལྷ་ཁང་འདིའི་ནང་སྤྱན་འདྲེན་བཏང་།
    The oracles were invited inside the Lu Bum temple.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ནས་ཨཱ་ནི་ལྷ་ཕེབས་ནས་འདུག་སེ་སྒང་གྲལ་སྒོ་ནས་བྱས་འདུག་སེ་བྱས་ནས་ཡ་གིར་གདོང་གྲལ་གྲལ་སྒོ་འདའི་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་རྗེ་སྐུ་འདུན་འདའི་ཡ་གིར་སླེབས་ནས། ཡ་གིར་ལོང་ཤུ་ཀློག ཨཱ་ནི་ཡ་གིར་བཀའ་ལུང་བརྒྱབ།
    While under trance, the oracle would move to the front near the Jamyang Chöjé statue. There he would read the long shu and issue his instructions.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་བྱེད་ཀྱི་རེད། ཨཱ་ནི་དེ་ནས་འདུག་སེ་མར་བདེ་ཡངས་ལ་མར་ཕེབས་ཀྱི་རེད།
    That was how it was done. From there, the oracle would go to Déyang college.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་དེ་འདྲས་ར་ཅིག་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེ་འདྲས་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་མི་དང་ལྷ་མང་པོ་འདུས་པའི་བྱས་ནས་འབྲས་སྤུངས་ཀླུ་འབུམ་ཟེར་བྱས་ནས་མཚན་དེ་འདུག་སེ་ཐོབ་པ་རེད་ཟེར།
    It was like that. Because of the gathering of many gods and a large number of people, it got the name as Drepung Lu Bum.
  • ཨང་དེ་འདྲས་ཟེར་གྱིས།
    That's according to folk saying.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    བྱས་ཙང་ཨཱ་ནི་ལྟ་ཟེར་ཡག་ཅིག་ལ་ཀླུ་འབུམ་ལྷ་ཁང་ལ་ཡ་ས་ལ་ཡ་མཆོད་རྟེན་གཉིས་འདུག་ག
    At the Lu Bum temple, there are two stupas on the ground. Did you notice them?
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་མཆོད་རྟེན་དེ་ས་ནས་ཡར་ཀླུ་ཡུལ་ནས་ཡར་ཕེབས་པ་རེད་ཟེར། འདི་འོ་ཀླུ་འབུམ་གཅིག་ཡོད་རེད་དེ་འདྲས་བཤད་ཀྱི་འདུག་ག
    Some say they arrived from the Naga land. And some believe there are one hundred thousand nagas at the site.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འདུག་འདུག
    Yes. Yes.
  • དེ་འོ་དེ་འདྲས་རེད་མི་འདུག དེ་ཡང་ཨཱ་ནི་དེའི་ནང་ལ་ཡ་གདུང་རྟེན་གསུམ་འདུག་ག གདུང་རྟེན་གསུམ་པོ་དེ་གས་༧རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་གཉིས་པ་དང་བཞི་པ་གདུང་རྟེན་གཉིས་བྱས།
    However, that's not the case. Inside the temple, there are three tombs. One belongs to the second Dalai Lama, and another is that of the fourth Dalai Lama.
  • ལྟ་གདུང་རྟེན་གཅིག་བཞི་པའི་མཆོད་རྟེན་བཞེངས་པའི་ལྷག་མ། ས་ལྷག་མ་གས་བཞེངས་པ་ཡིན་ཟེར། ཨཱ་ནི་དེ་གི་ལྷ་ཁང་དེ་བཞེངས་དུས་ཙམ་ནས་མཆོད་རྟེན་ས་ལ་མཆོད་རྟེན་འདའི་ཡོད་བསྡད་པ་དེ་གཉིས་གཉིས་ཀྲང་[སྲང་]ལམ་བར་ལ་འཁེལ་གྱི་ཡོད་རེད་ཟེར།
    One of the tombs [stupa] was built with the remaining earth of the fourth Dalai Lama's tomb. At the time of the construction of the temple, the two stupas were situated in the middle of the alley.
  • འདི་ཀྲང་ལམ་བར་འཁེལ་ཙང་དེ་ལྷ་ཁང་བཞེངས་དུས་ཙམ་ལ་ཐིག་ཚད་ལེན་ནས་མཆོད་རྟེན་བུམ་པ་དེ་ས་འོག་ལ་མ་འཛུལ་བ་ཡིན་ཙང་ལྟ་དེ་རང་འཇགས་བཞག་པ་ཡིན་ཟེར། འོ་འདི་དེ་འདྲས་ཤིག་འདུག་ཟེར་དཀར་ཆག་ནང་འདི་འདྲས་ཤིག་ཡོད་རེད།
    When they took the measurements, it happened that the middle part of the stupa would lay above the ground, so they let it stay there. It was recorded like that in the monastic register.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    མ་གཏོགས་ཡང་འདའི་ཀླུ་གས་ཀླུ་ཡུལ་ནས་ཡར་ཕེབས་པ་དང་ཀླུ་འབུམ་འོག་མ་མནན་པ་དེ་འདྲས་ཀྱི་དེ་གལ་ཡོད་ས་མ་རེད།
    So it has nothing do with one hundred thousand nagas arriving from the naga land or other similar claims like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་འདའི་གཞུག་ལ་ཡར་ལྟ་ལོ་རྒྱུས་ཟེར་ཡག་འདའི་ཡ་སྐྱག་རྫུན་ཞེ་དྲགས་ཡོད་རེད་པ།
    In history, there are a lot of false claims. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འོ་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་ཀྱི་ར་པོ་བྱུང་བཞག ཨང་དེ་འདྲ་སེ་རེད། ཨཱ་ནི་ཁ་ཤས་ཀྱིས་༧རྒྱལ་བ་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པའི་རེད་ཟེར་ཅིག ༧རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་གསུམ་པའི་གདུང་རྟེན་དེ་ཨམ་མདོ་རྗེ་སྐུ་འབུམ་ལ་ཡོད་རེད།
    So that happened. Some claim one of them belong to the third Dalai Lama. However, the truth is his tomb is at Kubum Monastery in Amdo.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    མ་གིར་བསྡད་ཡོད་རེད། མར་ནས་ཡར་མཆོད་རྟེན་ཨང་ཟླ་གམ་གཡོགས་བཞག་པ་ཞིག་ཡོད་རེད། གོས་བལ་གཡོགས་བཞག་པ་ཞིག
    It's down there. There is one stupa with dagam [monk's cloak].
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས། ལགས་སོ།
    I see. Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་ཤིག་ཡོད་རེད། མར་ནས་ཡར་འདི་བྱས་པ་རེད།
    Something like this is there.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    མ་གཏོགས་འདི་པ་ཡོད་མ་རེད།
    His tomb is not here.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲ་ར་བྱས་བྱས་འབྲས་སྤུངས་ཀླུ་འབུམ་ཟེར་ཡག་དེ་ནི་འོ་འདི་འབྲས་ར་པོ་ཞིག་བྱུང་ཤག་ལགས། ཨང་འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད།
    That is about the Drepung Lu Bum temple. So it is like that.
  • དེ་ནས་ལྟ་ཨང་དགུ་པ་ལྷ་བབས། དྲུག་པ་ཚེས་བཞི། ཟེར་ཡག་དེ་ཚོ་ནི་བདག་ཅག་སྟོན་པའི་ཨཱ་ནི་མཛད་སྒོ་ཀྱི་ཨང་དེ་རེད་ལགས།
    Then we have the festival of Divine Descent and Drukpa Tsézhi [the fourth day of the sixth lunar month.] They festivals related to our Lord, the Buddha.
  • ཨང་དྲུག་པ་ཚེས་བཞི་ལ་ནི་བདེན་བཞི་ཆོས་འཁོར་སྐོར་བའི་དུས་ཆེན། དགུ་པ་ལྷ་བབས་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས། ཨཱ་ནི་ཡུམ་དེ་ལྷ་ཡུལ་ཡོད་རེད་ཟེར། ཨཱ་ནི་འདི་ཡུམ་མཇལ་ཀར་ཕེབས། དེ་ནས་མར་ཕེབས་པའི་དུས་ཆེན་རེད། དགུ་པ་ལྷ་བབས། ལྷ་ནས་བབས་པ། ཨང་དེ་འདྲས་སེ་རེད་ཤག
    Drukpa Tsézhi is about turning the wheel of the dharma of the four noble truth. And the festival of Divine Descent is about the Buddha returning from the gods' realm after seeing his mother.
  • ཨཱ་ནི་ལྟ་དགའ་ལྡན་ལྔ་མཆོད་ཟེར་ཡག་དེ་ནི་དེ་རེད་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་དགོངས་རྫོགས་ཀྱི་དེ་རེད་ཤག
    Then we have Gandan Ngachö, the Tskong Khapa's death anniversary.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་ར་ཅིག དེ་ཚོ་ལ་ཡ་ལྟ་རྒྱས་པོ་ཞེ་དྲགས་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    These events were observed grandly.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད་པ།
    Indeed.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འོ་འདི་འདྲས་ར་ཅིག་རེད་ལགས། ཨང་དེ་འདྲས་ར་ཅིག་ཡོད་རེད། ས་ག་ཟླ་བ་ལ་ནི་དེ་གི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྐུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ། སངས་རྒྱས་པ། སངས་རྒྱས་པ་འོ་འདི་འདྲས་ཀྱི་འདི་ཡོད་རེད། དེ་འདྲས་ར་པོ་མཛད་སྒོ་ར་བྱས། ཨཱ་ནི་འོ་ཆོས་ཀྱི་དུས་ཆེན་ར་འོ་དེ་འདྲས་ར་བྱེད་ཀྱི་རེད། དེ་འདྲས་རེད།
    So it was like that. Then there is Saga Dawa, the month in which the Buddha got enlightenment and also passed away into parinirvana. These are some of the religious events.
  • ལྟ་དེ་དེ་འདྲས་སེ་རེད། ལྟ་ཨང་འབྲས་སྤུངས་དགོན་པ་ཀོང་པོ་ཁང་ཚན་ཟེར་འདུག་སེ་ཡོད་རེད། ཀོང་པོ་ཁང་ཚན་དེ་ཐོབ་ཁུངས་ར་དེ་མ་གིར་ཀོང་པོ་ནས་དང་དེ་འདྲས་ཀྱི་གྲྭ་རྒྱུན་ཕེབས་བྱས་དེ་འདྲས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་རེད། ལྟ་འདའི་ལའི་ཨཱ་ནི་དང་པོ་དེ་མོ་བླ་བྲང་དེ་ཀོང་པོ་ཁང་ཚན་ཐོབ་ཁུངས་བྱས། བདེ་མོ་དེ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་གནང་བ་རེད་པ། རྒྱལ་པོ་གནང་དེ་འདྲས་བྱས་ནས་ཨེ་འདྲས་སེ་རེད།
    At the Drepung Monastery, the Kongpo khangtsen was there. The monks for this house came from Kongpo region. Demo Labrang was part of that house. Demo once became the king of Tibet.
  • བྱས་ཙང་དེ་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་འདི་བྱས་ཤག་འདའི་ཡ་ཁ་བྲོ་ཁང་ཟེར་གྱི་ཡོད་རེད། ཁ་བྲོ་ཁང་ཟེར་དགོས་གང་རེད་ཟེར་ན། དེའི་ནང་ལ་ཡ་དང་པོ་བློ་གསལ་གླིང་གི་འབྲུ་ཁང་བྱས་པ་རེད་ཟེར།
    Here this place is called Kha dro khang. The reason why it got this name is that it was once used as Losel Ling granary.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས། ལགས་སོ། ལགས་སོ།
    Oh, I see. Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འབྲུ་ཁང་བྱས་ནས་འདའི་ཡ་ཕི་རིང་ངའི་དམག་ཟེར་ཡག་ཞིག་བྱུང་བ་རེད་པ།
    Once there was a battle of Piring.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འོ་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་ནི་ཕི་རིང་དམག་སྒང་ལ་ཕར་ནས་མར་འདའི་ཡ་འབྲུ་དགོས་ཡོད་བྱས་འབྲུ་སྤྲད། བློ་གསལ་གླིང་གི་འབྲུ་ཁང་བྱས་འབྲུ་ཞེ་དྲགས་བྱུང་བྱས་ནས་བྱུང་ནས་འོ་དེ་སླེབས་པ་དང་ཁ་བྲོ་པོ་བྱུང་ཟེར་བྱས་ནས་འདུག་སེ་བྱས་ནས་ཁ་བྲོ་ཁང་ཟེར་འདུག་སེ་མིང་ཐོགས་པ་རེད་ཟེར། བཤད་སྲོལ་ར་པོ་འདི་འདྲས་སེ་འདུག
    During the height of that battle, grain supply was requested from frontlines. And this place was used as a storehouse for grains. For that reason, the house was named as Kha dro khang as it was filled with grain at that time. That's another folk saying.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་དེ་ནས་གཞོགས་ཤར་ངོས་ཕྱོགས་ལ་དེ་མོ་བླ་བྲང་དེ་འོ་དེ་ཀོང་པོ་ཁང་ཚང་གིས་བདེ་མོ་བླ་བྲང་དེའི་ཐོག་ཁར་ཡ་བཟོས་པ་རེད་ཟེར།
    It was said that the Kongpo khangtsen turned the house on the top as Demo Labrang.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་ནི་ཁོ་རང་བདེ་མོ་བླ་མ་ཡོད་རེད་པ།
    At that time, Demo Lama was there. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    བླ་མས་ཕར་ནས་ས་ཕ་གི་སྤྲད་རོགས་བྱས་ལབ་ནས་ཁོ་རང་ཕ་གིར་ཁང་པ་དེ་བརྒྱབ་པ་རེད་ཟེར།
    However, he asked for a piece of land from there and built a separate house.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཁེ་ཙང་ལ་ཕར་བརྒྱབ་བྱས་འོ་འདུག་སེ་ཆགས་པ་རེད་ཟེར། འོ་འདི་འདྲས་ར་ཅིག་རེད།
    So a house was built there which was isolated from the rest of the college. It was like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད། ཁ་བྲོ་ཁང་ཟེར་དགོས་ཡག་ར་དེ་འདུག་སེ་ཆགས་པ་རེད། འོ་འདི་འདྲས་ར་ཅིག་འདུག་ལགས། ཨང་འདི་འདྲས་སེ་རེད།
    So that is the reason why the house was named as Kha dro khang. So that kind of folktale is there.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་་་ འདི་ནས་འོ་འདི་འདྲས་ར་ཅིག་རེད། ཨང་་་། དེ་ནས་ལྟ་གྲྭ་ཚང་སོ་སོ་སོའི་ཐོབ་ཁུངས་ཀྱི་བྱས་ནས་གྲྭ་རྒྱུན་བཟོས་པ་ཞིག་ཡོད་རེད་པ། ལྟ་སྔགས་པ་གྲྭ་ཚང་ལ་ཡ་གྲྭ་རྒྱུན་བྱས་ནས་ཕལ་ཆེར་མི་འདུག
    Um... That's all. Um... Each college had its constituency with dragyün. But the Tantric college seems didn't dragyün.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་བདེ་དབྱངས་ལའི་གྲྭ་རྒྱུན་མི་འདུག བྱས་ནས་སྔགས་པ་གིས་ཡང་གྲྭ་ཆག་རྒྱག་གི་རེད། གཞུང་ལ་ཡར་སྙན་ཞུ་ཕུལ། ཡར་ནས་མར་འདི་བྱས་གྲྭ་ཆག་བརྒྱབ་ནས་ཡང་གྲྭ་པ་གསར་པ་དགོས་པ་བྱུང་ན་གྲྭ་པ་གསར་པ་བཟོ་གི་རེད། མ་གཏོགས་གྲྭ་རྒྱུན་ཡོད་མ་རེད། ཨཱ་ནི་བདེ་ཡངས་ལའི་གྲྭ་རྒྱུན་ཡོད་མི་འདུག འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད།
    Deyang college also didn't have dragyün. So the Tantric College would submit an appeal letter the government, and it would recruit new monks for the college if the need arises. Otherwise, the college didn't have dragyün. Deyang college also didn't have dragyün. It was like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་ར་པོ་ཞིག་རེད།
    It was like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདི་ཡོད་རེད། ཨམ་ལྟ་འབྲས་སྤུངས་དགོན་པ་ལའི་ཨང་རྒྱལ་སྒོ་ཤར་སྒོ། ནུབ་སྒོ། གཞུང་སྒོ་སེ་བྱས་ནས་དེ་འདྲས་བྱས་པ་གསུམ་འདུག་ག
    At Drepung Monastery, there are three gates, namely the east gate, the west gate, and the main gate.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འོ་འདུག
    Yes.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་བྱས་ཡོད་རེད། བྱས་ཙང་རྒྱལ་སྒོ་རེ་རེའི་མདུན་འདའི་ལ་ཡ་ཚལ་ཁང་ཡོད་རེད། རྒྱལ་སྒོ་གཞུང་སྒོ་མདུན་འདའི་ཚལ་ཁང་བྱས། དེའི་ལྟག་འདའི་ཤག་ཅིག་ཡོད་རེད། དེ་ལ་ཡ་ཨཱ་ནི་དེ་རེད་ཟེར། འཇམ་དབྱངས་ཆོས་རྗེ་ཨང་སྐུ་མཚམས་ལ་བཞུགས་པ་རེད་ཟེར། འདི་རེད་ཨཱ་ནི་འདིའི་ནང་ལ་སྔ་མ་འདི་ཞིག་འདུག་མ་ཎི་ལག་སྐོར་ཞིག འོ་འདི་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་རྗེ་གིས་ཕྱག་སྐོར་རེད་ཟེར།
    In front of each gate, there is one tselkhang. Near the main gate, there is also one tselkhang. Nearby, there is one chamber. Jamyang Chöjé once stayed for his retreat. In the old days, inside that chamber, there was one a hand-held prayer wheel supposedly belong to Jamyang Chöjé.
  • ཨང་དེ་འདྲས་སེ་རེད། ལྟ་འདི་སྒང་འདའི་ཤག་བྱས། དེའི་འོག་འདའི་ཚལ་ཁང་བྱས། ཨང་འདི་འདྲས་ཤིག་ཡོད་རེད་གཅིག་ནས། གཅིག་ནས་ཚལ་ཁང་དེ་ཚོའི་ནང་ལ་ཡ་འཕོ་རིལ་བུ་ཡོད་རེད་ཟེར།
    That chamber is on the top, and the tselkhang is located below it. In such tselkhangs, it was said that they store phowa pills [pill for ejection of consciousness for a positive rebirth].
  • འཕོ་བ་གི་འོ་འདི་ཨཱ་ནི་གྲྭ་པ་གཤགས་ནས་འཕོ་བ་རྒྱག་མཁན་མ་བྱུང་ན་ཡང་འདི་ནས་མར་བྱས་ཚལ་ཁང་འདི་ཚོ་ཡ་སྐུ་ཕུང་གི་མགོ་འདི་གཏུག་ཙམ་གཏུག་ཙམ་བྱས་ན་འཕོ་བ་ད་གས་གོ་ཆོད་ཀྱི་ཡོད་ཟེར། འདི་འདྲས་བཤད་རྒྱུ་ཡོད་རེད་ཟེར།
    According to folk saying, if a monk passed and no one was available for him to perform the phowa ritual, in such case, by touching the head of the body with the tselkhang, he would receive phowa.
  • ལྟ་དེ་ནས་འདུག་སེ་ཕར་ཕྱིན་ནས་རྒྱལ་སྒོ་ནུབ་སྒོའི་ཕ་གིར་ཡ་དེའི་སྟོད་འདའི་རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མ་ཞིག་འདུག དེའི་ལྟག་འདའི་ཡ་ཚལ་ཁང་ཞིག་ཡོད་རེད། འདའི། འོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱས་རྒྱལ་སྒོ་སོ་སོའི་འདའི་ཚལ་ཁང་ཡོད་དགོས་ཡག་ར་དེ་འདི་འདྲས་ར་ཅིག་རེད་ཟེར།
    Going from that side and near the west gate, there is one Tara image. Just above it, there is another tselkhang. So in front of each gate, there is one tselkhang.
  • ལྟ་སྒྲོལ་མ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཅིག་འཇང་དགུན་ཆོས་ནས་ཡར་མགྱོགས་སུས་[ཤར་]བཏང་ནས་ཕེབས་པ་རེད་ཟེར། འོ་བྱས་ནས་མགྱོགས་ཤོས་དེ་རྒྱལ་མོའི་དབུ་རྩེའི་ཡ་གིར་ཡོད་རེད་ཟེར།
    In another folk tale, the 21 Taras were said to arrive here from the Jang Winter Dharma Assembly by running toward here [Drepung]. The one who arrived first stayed at Gyelmö U-tsé. She was there.
  • ཡིན་པའི་སྒང་ལ་ཡ་གིར་ཨང་རྒྱལ་མོའི་རི་ཁྲོད་ཡ་གིར་སྒྲོལ་མ་རང་བྱོན་ཞིག་ཡོད་རེད། ཨང་ཡ་གིར་ཕེབས་པ་རེད་ཟེར། དེ་ནས་དེའི་བྱིངས་ཀྱི་དེ་གས་འདི་དགོན་པའི་སེང་ལ་ཡ་ཨཱ་ནི་ཐིམ་པ་རེད་ཟེར་། ཨང་གཞུག་གུ་གཞུག་གུ་དེ་སྣེ་ཐང་ལ་ལྷ་ཆེན་པོའི་ཁ་ཐུག་འདའི་གཅིག་ཡོད་རེད། འོ་འདི་རེད་ཟེར།
    At the Gyelmö hermitage, there is one self-appearing tara. The first one went there. And the rest of the Taras dissolved into different corners of the monastery. The one who arrives last stayed at the place called Nétang Lhachen.
  • འོ་འདི་འདྲས་བཤད་རྒྱུ་ཡོད་རེད། བྱས་ཙང་འདའི་སྒྲོལ་མ་རང་བྱོན་ཞིག བྱས་འདུག་ལགས། ཨང་འདི་འདྲས་སེ་རེད། ལྟ་དེ་ནས་འདུག་སེ་ཡར་བྱས་ནས་བཀྲ་ཤིས་ཁང་བཟང་འདི་ནས་ཡར་བྱས་ནས་བཀྲ་ཤིས་ཁང་བཟང་ཟེར་ཡག་འདི་ནས་འདི་གི་ཨང་རྩེ་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་གི་རེད། རྩེ་རྣམ་རྒྱལ་གྲྭ་ཚང་གི་ཆེ་སོ་ཚོད་ར་དེ། དོག་གོ་གཏོང་མཁན། སྡོད་ས་ར་དེ་འོ་འདའི་དེ་རེད་ལགས།
    That's a folk saying. So over there, there is one self-appearing tara. Moving upward, there is one structure called Trashi Khangzang which belong to Namgyal monastery. It was like as a status symbol. And the monks from that monastery would stay there.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད། ལྟ་དེ་ནས་ཕེབས་ནས་ཀུན་དགའ་རྭ་གི་དེའི་ནང་འདའི་ཡ་སྒྲོལ་མ་རང་བྱོན་ཞིག་འདུག་ག
    It was like that. Then when you go up from here, at Künga ra, there is another self-appearing tara. Did you notice it?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འདུག འདུག
    Yes. Yes.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འོ་འདི་རེད། ཨང་འདི་བྱས་སྒྲོལ་མ་རང་བྱོན་ཡོད་དགོས་ཡག་ར་པོ་འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད། འདི་གཅིག་བྱས། ལྟ་དེ་ནས་ཨམ་ཨང་ཀུན་དགའ་རྭ་གི་སྒྲོལ་མ། ཀུན་དགའ་ར་སྒྲོལ་མ་ཟེར་བྱས་སྔ་མ་ཡིན་ན་འདིའི་ནང་ལ་ཡ་གིར་ཀུན་དགའ་རྭ་གི་ཚོགས་པ་གནང་རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མ་གཉིས་ཡོད་རེད།
    That's why there is this self-appearing Tara. That's one thing. Everyone talks about the Tara image of Künga ra. In the old days, there were two Tara images.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    བྱས་ཙང་བླ་རྒན་ཚོས་ཀུན་དགའ་རྭ་སྒྲོལ་མ་ཟེར་ཡག་གཙོ་བོ་འདི་རེད། རང་བྱོན་དེ་ལ་ཟེར་གྱི་ཡོད་རེད། འདི་འདྲས་སེ་རེད།
    When we talk about the Tara image of Künga ra, for the senior monks, it is the self-appearing they were referring one. It's like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འདི་འདྲས་སེ་རེད། ལྟ་དེ་ནས་ཡར་ཕེབས་ནས་ཨང་ཡ་གིར་ཨང་རྒྱལ་རོང་ལྕང་གསེབ་མགོ་འདའི་ཡ་མ་ཎི་གང་ཟེར་དགོས་ཀྱི་རེད་རྗེ་བཙུན་སྒྲོལ་མའི་རང་བྱོན་ཞིག་ཡོད་རེད།
    Going up from here, there is another self-appearing Tara among the Gyelrong trees.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་འདིའི་ཚུར་ཙམ་འདའི་ཡ་ལྟ་དེང་སང་བསྡད་མིན་འདུག་ཟེར་གྱིས། འདི་སེ་རར་ར་ལུག་བཤས་ནས། གཞན་བང་ཤའི་འདའི་ཡ་སྒྲོལ་མ་རང་བྱོན་གཅིག་ཡོད་རེད། ཨཱ་ནི་མ་ཎི་ཆེན་པོ་ཟེར་མཁན་ཞིག་འདུག་ག
    On its side, there used to have another self-appearing Tara image. I heard that it was no longer there. Probably because the area is used as a slaughter site for sheep and goats. Then there is something called Mani Chenpo [Big Mani].
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འདུག་འདུག
    Yes. Yes.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདི་འདྲས་ཤིག་རེད།
    It is like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    བྱས་ཙང་འབྲས་སྤུངས་དགོན་པར་མ་ཎི་ཞེ་དྲགས་ཡོང་ཡག་དེ་དེ་བྱས་ཡག་དེ་མ་ཎི་ཕན་ཡོན་དེ་རྗེ་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་རྗེ་དུང་ཕྱུར་བདུན་གསུངས་པ་ཡིན་ཟེར།
    According to the legends, the reason why there are many mani stones is that Jamyang Chöjé supposedly had recited 700 million mani mantras.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    མཚན་ཉིད་པའི་ནང་ལ་ང་ལས་མ་ཎི་བགྲང་ཆེ་མེད་གསུངས་ཡོད་རེད་ཟེར། འདི་འདྲས་བྱས་ན་ཨཱ་ནི་མ་ཎི་མང་པོ་བསྐོས་ཡག་འདི་འདྲས་བྱུང་བ་རེད་ཟེར།
    Also, he had supposedly said that no one among the dialecticians had recited more mani than he did. For that reason, there are many manis in the area.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་དེ་འདྲས་པོ་ཞིག་ཟེར་གྱིས།
    That's according to folktale.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདི་འདྲས་ར་ཅིག་རེད། ལྟ་དེ་ནས་འདུག་སེ་མར་ཕེབས་ནས་ཨང་བྱས་ནས་ཕ་གིར་ཨང་བདེ་ཡངས་ཀྱི་ལྕང་གསེབ་མགོ་འདའི་ཡ་བག་ཕོང་འཁྲིས་འདའི་མ་ཎི་ཞིག་ཡོད་རེད།
    Going down from that side, near the Deyang college and among the tree, there is one mani stone carving on a big rock.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    མ་ཎི་རང་བྱོན་ཞིག་ཡོད་རེད།
    One self-appearing mani.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འོ་འདུག་འདུག
    Yes. Yes.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་དེ་ཨང་དེའི་ཐོད་འདའི་ཡ་ཨང་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་རྗེའི་་་། ལྟ་ལོགས་ནས་ཡོད་མ་རེད། གཞན་འདའི་བྲག་ཕུག་ཤིག་ཡོད་རེད།
    Above that, there was one rock cave used Jamyang Chöjé. It collapsed and no longer exist.
  • བྲག་ཕུག་དེའི་ནང་ནས་མར་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་རྗེ་འདུག་སེ་མར་སྒེའུ་ཁུང་ནང་ནས་མར་འདུག་སེ་གཟིགས་པ་དང་ཨཱ་ནི་མར་ནས་མ་ཎི་རང་བྱོན་དེ་གཟིགས་པ་རེད་ཟེར། འོ་འདི་རང་བྱོན་རང་ཡིན་ཟེར་གྱི་རེད།
    Once while Jamyang Chöjé was meditating in that cave, he happened to look down from its opening. As he did so, a mani appear below the cave.
  • འདི་འདྲས་ཤིག་ཡོད་རེད། འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད། བྱས་ཙང་ལྟ་རྒྱལ་སྒོ་ཤར་སྒོའི་ཕ་གིར་གྱི་ལྟག་འདའི་ཡར་ཚལ་ཁང་ཞིག་འདུག་ག
    That's according to the legend. Near the east gate, there is one tselkhang. Right྄?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འོ་འདུག་འདུག
    Yes. Yes.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཚལ་ཁང་ཞིག་ཡོད་རེད། འོ་འདི་ནས་རྒྱལ་སྒོ་སོ་སོའི་མདུན་ལ་ཚལ་ཁང་ཡོད་དགོས་ཡག་ར་པོ་འདི་འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད་ཟེར། ཨཱ་ནི་འདི་གི་ཚལ་ཁང་བྱས་འདིའི་ནང་གཙོ་བོ་འཕོ་བ་གི་རིལ་བུ་ཡོད་རེད་ཟེར། བྱས་ཙང་དེ་ལ་མིའི་མདུན་ལ་སྐུ་ཕུང་མར་འཁྱེར་བྱས་འདའི་ཡ་མགོ་གཏུག་གཏུག་བྱས་ན་འཕོ་བ་ཐེབས་ཀྱི་ཡོད་ཟེར། ཨང་བཤད་སྲོལ་ར་འོ་འདི་འདྲས་ཤིག་འདུག་ལགས།
    There is one tselkhang. Each gate has one tselkhang, and they provide phowa pills. It is believed that by taking the body of a deceased person and touch that person's head with tselkhang, that individual supposedly receives phowa.
  • འདི་འདྲས་སེ་རེད། བྱས་ཙང་ལྟ་འབྲས་སྤུངས་དགོན་པར་མི་དང་པོ་ཆགས་ཚུལ་ར་པོ་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་རྗེས་ཕྱག་བཏབ་པ་རེད་པ། འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད། ཨང་དེ་ནས་ལྟ་གྲྭ་པ་སློབ་གཉེར་གནང་ནས་འཇང་དགུན་ཆོས་ཆེད་ཕེབས་ཀྱི་རེད་པ། འཇང་དགུན་ཆོས་མ་གིར་ཕེབས་མཁན་དེ་ཨཱ་ནི་ཕྱག་དཔེ་གཟིགས་མཁན་ཨང་དགེ་བཤེས་ཕེབས་ཚར་བ་འདི་གས་ཕེབས་ཀྱི་མ་རེད།
    It is like that. Drepung monastery was first built by Jamyang Chöjé. Right? During their studies in the monastery, the monks would also attend Jang Winter Dharma Assembly. Those monks who had received the Geshe title need not attend the gathering.
  • ཨཱ་ནི་དགེ་བཤེས་མཚན་རྟགས་མ་བཞེས་མཁན་ཚོ་ལྟ་གསར་པོ་ཚོ་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་མ་གིར་འཇང་དགུན་ཆོས་ལ་མར་ཕེབས། མ་གིར་ཡ་ཨཱ་ནི་ཁང་ཚན་སོ་སོ་གི་འཚོག་ས་ཡོད་རེད། ཁང་ཚང་ཁང་ཚན་བྱས་འཚོག མར་ནས་དེ་བྱས།
    Those who didn't take the geshé test and novice monks must attend the Jang Winter Dharma Assembly down there. Each khangtsen had their designated area for the gathering.
  • ཨཱ་ནི་དེ་གི་ར་སྟོད་གྲྭ་ཚང་གི་ཕ་གིར་མང་ཇ་འཚོག འོ་འདི་འདྲས་སེ་གནང་། ཨཱ་ནི་མ་གིར་ཡ་ཨང་ལྟ་སེ་འབྲས་གསུམ་རེད། དེ་ནས་ཀྱི་མ་གིར་ལྟ་འདི་ར་པོ་ཕར་ཚུར་ཉམས་མྱོང་སྤེལ་རེས་བཟོ་པོ། ཨང་ལྟ་དེ་འདྲས་གནང་གི་རེད་པ།
    And the Rotö Monastery would provide communal tea for all of them. Down there, the monks from Sera, Drepung, and Ganden would exchange their spiritual experiences and discuss dharma.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    རེད་ལགས།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་སེ་གནང་། དམ་བཅའ་བཞེས། ཨཱ་ནི་དེ་ནས་ཡར་ཕེབས་ནས་དགོན་པ་སོ་སོའི་གི་དེ་ནང་ལ་ཡ་ཁང་ཚན་སོ་སོ་བྱས་དམ་བཅའ་འདི་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    Like that, they would take the oath down there. After returning to their respective khangtsen, again they had to take another oath.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་ར་པོ་བྱས། བྱེད་སྲོལ་ར་པོ་འདི་འདྲ་སེ་ཡོད་རེད།
    Like that, that kind of practice was there.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འདི་འདྲས་ར་ཅིག་རེད།
    It was like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་བློ་གསལ་གླིང་ལ་ཆ་བཞག་ན། ཁང་ཚང་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་རེད། ཁང་ཚང་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་དེ་ཆགས་སྟངས་ར་པོ་དེ་དང་པོ་གང་འདྲ་སེ་ཆགས་པ་རེད་ཟེར་ན་ཨང་དཔེར་ཚར་ཁང་ཚན་ར་པོ་ཆ་བཞག་ན། ཚར་རོང་པ། ཡོད་རེད་པ་ལགས།
    For Losel Ling college, it got twenty-three khangtsen. As for their composition, for example, for Tsawa khangtsen, we have Tsar Rongpa. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཚར་རོང་པ་གི་མར་ནས་ཡར་གྲྭ་རྒྱུན་ཡོང་ནས། ལྟ་གྲྭ་རྒྱུན་གྱི་ཨཱ་ནི་སྡོད་ས་གི་འདའི་ཁུངས་ར་པོ་བྱས་ནས་ཁང་ཚན་ཚར་ཁང་ཚན་ཟེར། དེ་འདྲས་སེ་ཡོད་རེད།
    The Tsar Rongpa monks arriving at the monastery, they were grouped under Tsawa khangtsen. It was like that.
  • ཨང་འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད། བྱས་ཙང་ཁང་ཚན་གང་ག་ལོགས་ཀྱིས་ཨཱ་ནི་ཁང་ཚན་མིང་གང་ག་ལོགས་ཀྱིས་མ་གིར་གྲྭ་རྒྱུན་ཡོང་ས་དང་ཕ་ཡུལ་གྱི་མིང་དེ་ཐོགས་བསྡད་ཡོད་རེད། འོ་འདི་གས་དེ་རེད།
    So each khangtsen got its name based on where its dragyün mainly came from.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དཔེར་ན་ཚར་ལ་ཡིན་ན་ཚར་རོང་པ་དེ་ཚོ་འཚོག་གི་རེད་པ།
    For example, those who came from Tsar would gather together. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད། ལྟ་བློ་གསལ་གླིང་ལ་ཡ་ཁང་ཚན་ཆེ་ཁག་དེ་གསུམ་རེད།
    It was like that. For Losel Ling college, it got three big khangtsens.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་ཀོང་པོ་ཁང་ཚན། ཚ་བ་ཁང་ཚན། ཕུ་ཁང་ཁང་ཚན། དེ་ཁང་ཚན་སྣ་ཆེན་གསུམ་ཟེར་གྱི་རེད།
    The Kongpo khangtsen, Tsawa khangtsen, Pukhang khangtsen are collectively known as Khangtsen Nachensum.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་ཆེ་ཁག་དང་། ཆུང་ཁག འབྲིང་ཁག་ཟེར་ཡག་དེ་ལ་ག་རེད་ཟེར་ན་ཨང་གཞོན་ཁྲལ་དེ་བཏང་ཡོང་དུས། ཆེ་ཁག་ཚོ་ལ་གཞོན་ཁྲལ་མང་བ་བཏང་གི་རེད། གཞོན་ཁྲལ་གྱི་ཁྲལ་དེ།
    Based on size, the categorizations such Ché khak, Chung khak, and Dring khak got their workloads depending on their size.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཁྲལ་དང་མ་སོང་ནའི་མང་ང་འཁྲི་གི་རེད། འབྲིང་ཁག་དེ་ལ་དེ་ལས་ཏིག་ཙམ་ཉུང་བ་འཁྲི་གི་རེད། ལྟ་ཆུང་ཁག་ཚོ་ལའི་ཡང་དེ་ནས་ཉུང་བ་འཁྲི་ཡོང་གི་རེད།
    It's like paying tax, the more you have, the more you pay.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡོད་རེད། གྲྭ་པ་མང་ཉུང་གི་ཁྱད་པར་ཡོད་རེད། གྲྭ་པ་དེ་ཚ་བ་ཁང་ཚན་ཡིན་ན་ཚོགས་ཆེན་པོ་ཞེ་དྲགས་རེད།
    So that kind of differences were there depending on the number of the monk a house may have. For Tsawa khangtsen, they got many monks.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    རྙིང་པའི་སྒང་ལ་གྲྭ་པ་ལྔ་བརྒྱ་དྲུག་བརྒྱ་འདུག་ཟེར་གྱི་རེད།
    It used to have between five hundred to six hundred monks
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་ཡོད་རེད། ལྟ་ཁང་ཚན་གཞན་པ་ཡང་དེ་འདྲས་ཡོད་མ་རེད། ཆུང་ཁག་ཚོ་ལ་ཡིན་ན་ཚོགས་མང་ཆུང་ཆུང་རེད་ལ། གྲྭ་པ་ལྔ་བཅུ། དྲུག་ཅུ། བདུན་ཅུ་ལྷག་ཡོད་མ་རེད།
    Other khangtsens didn't have that many monks. The smaller ones had about fifty, sixty, or seventy monks.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་རེད། བྱས་ཙང་གཞོན་ཁྲལ་དེ་ཞེ་དྲགས་འཁྲི་གི་མ་རེད། ཨང་འདི་འདྲས་སེ་རེད། ཨཱ་ནི་བློ་གསལ་གླིང་ལ་ཡ་ཁང་ཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་དེ་ཁང་ཚན་དེ་ཁང་ཚན་ཆེ་ཁག་གསུམ་དེ་ཀོང་པོ་ཁང་ཚན་དང་། ཕུ་ཁང་ཁང་ཚན། ཚ་བ་ཁང་ཚན་དེ་གས་གསུམ་རེད་པ་ལགས།
    It was like that. So they have less workload. For Losel Ling college, it had twenty-three khangtsens. Among them, there were three big khangtsens, namely, Kongpo khangtsen, Pukhang khangtsen, and Tsawa khangtsen.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་དེ་ནས་དེ་ཡོད་རེད། ཨམ་་་། མི་ཉག་ཁང་ཚན། དེ་ནས་དེ་ཚུལ་ཁང་ཁང་ཚན། སྤོམ་དཔོར་ར་ཁང་ཚན། ཨང་ཊེ་ཧྲོར་ཁང་ཚན། སྤོམ་དཔོར་ར་དེ་ལི་ཐང་ངོས་ནས་རེད།
    Then there was, um... Minyak khangtsen, Tsülkhang khangtsen, Pompor Ra khangtsen, Téhror khangtsen. The monks from Pompor Ra khangtsen came from Lithang area.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཊེ་ཧྲོར་ཁང་ཚང་དེ་ཊེ་ཧྲོང་སྒང་རྩེ་ཟེར་མཁན་ར་པོ། དེ་འདྲས་འདུག་ག་ལགས།
    For Téhror khangtsen, it got members like Téhrong gangtsé. Isn't so?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་འདུག
    Yes.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་ཀྱི་འདའི་ཁང་ཚང་རེད། ཊེ་ཧྲོར་ཁང་ཚན། ཨཱ་ནི་དེ་ནས་ཨང་དཔེ་ཐུབ་ཁང་ཚན་ཟེར་ཡག་ཅིག་ཡོད་རེད།
    That was also one of the khangtsens, Té hror khangtsen. Then there was Pétup khangtsen.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འོ་འདུག
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དཔེ་ཐུབ་དེ་ལགས་འོང་སྟོད་ལ་དྭགས་ཡར་ནས་དཔེ་ཐུབ། འདའི་ལ་དྭགས་ཀྱི་རེད།
    Pétup monks came from a Ladak area known as Pétup.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་ལྟ་དེ་ནས་དེ་ཡོད་རེད། ཨང་་་། དབུ་སྟོད་ཁང་ཚན་ཡོད་རེད།
    Then there was, um... U tö khangtsen .
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    དབུ་སྟོད།
    U tö.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དབུ་སྟོད་ཁང་ཚན་ཟེར་ཡག་དེ་ལྷ་སའི་ལྟག་ཡར་ནས་མར། དབུས་ཀྱི་སྟོད་ཀྱི།
    The U tö Khangtsen monks coming from the upper region of Lhasa.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཡར་ནས་ཡིན་ཟེར། འོ་འདའི་ལོ་གསར་པ་དང་དེ་ཚོའི་ཁང་ཚན་རེད། ཨང་འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད།
    It was a khangtsen for the novice monks. It was like that.
  • ལྟ་དེ་ནས་ཉང་པོ་ཁང་ཚན་ཟེར་ཡག་གཅིག་ཡོད་རེད། དེ་གཙང་ཉང་པོའི་ས་ཆ་ཞིག་འདུག་ག
    Then there was one khangtsen called Nyangpo. The monks in that khangtsen were originally from a place called Nyangpo in Tsang region.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འོང་།
    Yes.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་ཡེ་པ་ནས་མར་དེ་རེད། ལྟ་དེ་ནས་གུ་གེ་ཁང་ཚན་ཡོད་རེད། གུ་གེ་ཁང་ཚན་དེ་ཡར་ནས་རེད། སྟོད་ཀྱི་ཡར་ནས་སྟོད་གུ་གེ་ཟེར་ཡག་ཞིག་ཡོད་རེད་པ་ལགས། འོ་ཡར་ནས་མར་དེའི་གྲྭ་རྒྱུན་ཡོང་དེའི་ཁང་ཚན་རེད། ཨང་འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད། ཁང་ཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་ཟེར་ཡག་དེ།
    So they were from that place. Then there was Gugé khangtsen. Their monks came from Gugé in Tö region. Like that, there were twenty-three houses.
  • ལྟ་གླིང་ཁང་ཚན་ཟེར་ཡག་སྡེ་མ།
    Ling khangtsen is Dé ma.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    དེ་མ།
    Dé ma.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་སེ་ཡོད་རེད། བྱས་ཙང་ཁང་ཚན་ཉང་པོ་ཁང་ཚན་དང་གླིང་ཁང་ཚན་ཁང་ཚན་གཅིག་གི་འགྲིག་རེད། ཁོང་གཉིས་གཉིས། ཁོང་གཉིས་གཉིས། ཁོང་གཉིས་གཉིས་ཁ་ཕལ་[ཕྲལ་]བ་ཡིན་ན། ཁང་ཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་རེད། ཁོང་གཉིས་ཚུར་བསྒྲིལ་ནས་ཁང་ཚན་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་རེད།
    Nyangpo khangtsen and Ling khangtsen were considered as one khangtsen. If two of them were separated, then there were twenty-four khangtsen. Otherwise, there were only twenty-three houses.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨཱ་ནི་འདིའི་སྒང་ལ་མི་ཚན་གསུམ་རེད། འོ་འདུག་སེ་རེད། འོ་ན་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་རྩ་བདུན་ཡོད་མ་རེད།
    In addition to these, there were mitsen. It was like that. Otherwise, there wasn't twenty-six or twenty-seven houses.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད། ལྟ་དེ་ནས་ལྟ་འབྲས་སྤུངས་ལའི་གྲྭ་ཚང་དང་པོ་གྲྭ་ཚང་བདུན་ཡོད་རེད་པ་ཟེར་གྱི་འདུག་ག་ལགས།
    It was like that. You must have heard that Drepung monastery got seven colleges. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་འོང་།
    Yes.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་དེ་ནས་གཞུག་ལ་ཡ་ཨཱ་ནི་གྲྭ་ཚང་ཆེ་ཁག་ལྔ་ར་པོ་བཞི་བྱས། དེའི་འོག་ལ་འདུལ་བ་བླ་བྲང་། རྒྱལ་བ་བླ་བྲང་། ཤར་སྐོར་བླ་བྲང་ཟེར་འདུག་སེ་འདུག་ག་ལགས།
    Later, there were four big colleges. And Dülba Labrang, Gyelwa Labrang, and Sharkor Labrang were under these colleges.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འདུག
    Yes.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་འདི་ཁོང་རྣམ་ཚོ་ལོ་རེར་མཁན་པོ་ཚུར་འགྲོ་དུས་ཙམ་ནས་རི་ཁྲལ་སེ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་རེད།
    When they sent an abbot, they had to send ri trel.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    རི་ཁྲལ་
    Ri trel
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    རི་ཁྲལ་དེ་ལ་ཡ་རི་ཁྲལ་ཆེ་ཁག ཆུང་ཁག་ཨང་འདུག་སེ་ཡོད་རེད། གྲྭ་ཚང་བཞི་དང་དེ་ཚོ་རི་ཁྲལ་ཆེ་ཁག་རེ། གྲ་ཚང་བཞི། གྲྭ་ཚང་གསུམ། སྔགས་པ་གྲྭ་ཚང་རི་ཁྲལ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་མ་རེད།
    For ri trel, there were big ri trel and small ri trel. The four colleges got big ri trel. The Tantric college didn't have do ri trel.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    སྔགས་པ་གྲྭ་ཚང་རི་ཁྲལ་གཏོང་མི་དགོས་པ་གང་ཟེར་སྨོན་ལམ་གཏོར་རྒྱག་འདོན་དགོས་ཀྱི་རེད་པ།
    The Tantric college didn't have to send ri dra because its main job was to perform the Monlam torma ritual.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    འོ་རེད།
    Right.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་གིས་བུད་པ་རེད་ཟེར། སྔགས་པ་གྲྭ་ཚང་དེ་རི་ཁྲལ་གཏོང་དགོས་ཀྱི་མ་རེད། གྲྭ་ཚང་ཆེ་ཁག་སོ་སོ་རི་ཁྲལ་དེ། རི་ཁྲལ་ཆེ་ཁག་བྱས། ལྟ་དེ་ནས་འདུལ་བ་བླ་བྲང་རི་ཁྲལ་ཆུང་ཁག འདུག་སེ་རེད། ལྟ་འདུལ་བ་བླ་བྲང་ལ་ཡ་ཁང་ཚན་ཟེར་ནའི་མིན་འདུག མི་ཚན་ཟེར་ནའི་མི་འདུག་ཨང་། གླིང་ཁང་ཚན། གཉེར་པ་མི་ཚན། དགའ་གདོང་མི་ཚན་འོ་འདི་འདུལ་བ་བླ་བྲང་གི་ཁུངས་ར་དེ་རེད།
    They were exempted, and they don't have to send ri trel. The other colleges had to do ri trel. For Dülwa Labrang, they got small ri trel. Whether we call it mitsen or khangtsen, the Ling khangtsen, the Nyerpa mitsen, and the Gadong mitsen were all under Dülwa Labrang.
  • འདུལ་བ་བླ་གྲང་གིས་ཡང་འདི་པ་ལས་ཀ་ར་པོ་འདི་འདྲས་གཅིག་ཡོད་ན་དེ་ཚོ་སྐུལ་ཡོང་གི་རེད། དེ་འདྲ་ར་པོ་ཅིག་རེད། མཚམས་མཚམས་འདུལ་བ་མཁན་པོ་ཁྲི་འདོན་བྱས་པ་དང་། རི་ཁྲལ་བྱས་བཏང་བ་བྱས་ཡང་དེ་ཚོ་རུབ་རུབ་བཟོས་བྱས་ཚོགས་ར་ཅིག་འཚོག ཨང་གཏོང་སྒོ་བཏང་འདི་བྱེད་ཀྱི་རེད།
    If Dülwa Labrang got works to do, it would assign the duty to those under its authority. So it was like that. When there were an enthronement ceremony or ri trel, they would summon everyone under it, and hold a prayer session and provide an allowance for the monks.
  • ཨང་ལྟ་རྒྱལ་པ་ཁང་ཚན་དང་སྡིང་ཁ་མི་ཚན་གཉིས་དེ་རྒྱལ་པ་བླ་བྲང་གི་བཀའ་སྒུག་དགོས་ཀྱི་རེད། བླ་གྲང་ཁུངས། ལྟ་དེ་ནས་འདི་གི་ཤ་ཀོར་བླ་བྲང་དེ་ལ་མཚོ་སྨད་མི་ཚན། ཨང་གླིང་ཁང་ཚན། ཉང་པོ་ཁང་ཚན། དེ་གས་གསུམ་དེ་ཤ་ཀོར་གྱི་རེད། འདུག་སེ་རེད།
    Gyelpa khangtsen and Dingkha mitsen were under the Gyelpa Labrang and had to follow its orders. Tsomé mitsen, Ling khangtsen, and Nyangpo khangtsen where under Shakor Labrang.
  • ལྟ་ཁོང་རྣམ་ཚོ་ཨཱ་ནི་བླ་བྲང་བྱས་མཁན་པོའི་འདི་ར་པོ་ཡོད་པ་བྱས་ནས་གྲྭ་ཚང་ཚ་ནང་ལྟར་དབང་ཐང་དང་ཡར་ཕ་གིར་དེ་ཞེ་དྲགས་ཀྱི་དེ་གལ་ཡོད་མ་རེད། ཨང་འདི་འདྲས་ར་ཅིག་རེད།
    However, those Labrangs didn't have authority as a college had. So it was like that.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་དེ་འདྲས་ར་བྱས་འགྲོ་གི་རེད། འོ་འདྲས་ར་ཅིག་རེད།
    That's how it was done. That's all.
  • འགྲོ་སྟངས་ར་པོ་འདི་འདྲས་ར་པོ་བྱས་འགྲོ་གི་རེད། ཨང་བྱས་ཙང་ཨཱ་ནི་གྲྭ་ཚང་བཞི་གི་ནང་ནས་ཨཱ་ནི་ལྟ་སྔགས་པ་འདི་ལ་ཡ་དམིགས་བསལ་ར་པོ་དེ་སྨོན་ལམ་གཏོར་རྒྱག་མར་ཕ་ཆ་དེ་ལ་དགོས་ཡག་གཞན་དག་དེ་དམིགས་བསལ་ར་ཞེ་དྲགས་ཡོད་རེད། དེ་འདྲས་ར་ཅིག་གནང་གི་རེད།
    That's how the system works. Of the four colleges, the Tantric college performs the annual torma ritual. For that reason, they enjoy many special treatments.
  • ཨང་དེ་འདྲས་ར་ཅིག་རེད།
    That's all.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ། ཨཱ་ནི་གདུགས་རྒྱན་མཚན་དེ་ཚོའི་ཐོབ་ཆ། གདུགས་དང་རྒྱལ་མཚན་དེ་ཚོའི་ཐོབ་ཆ་ཞིག་ཡོད་རེད་པ།
    Okay. Please tell who can put the tuk and the gyeltsen [the victory banner].
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ལྟ་ད་ག་རང་རེད། ལྟ་ཁང་ཚན་སོ་སོ་གི་ཐོག་ཁའི་སྒང་ལ་གདུགས་རྒྱལ་མཚན་ཡོད་པ་ཡོད་རེད། ཨོའོ། གཙོ་བོ་རྒྱལ་མཚན་དེ་ནི་དེའི་ནང་ལ་ཡ་བཀའ་འགྱུར་དང་བསྟན་འགྱུར་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ཨཱ་ནི་རྒྱལ་མཚན་བཙུགས་ཆོག་གི་རེད་ཟེར། བཀའ་འགྱུར་དང་བསྟན་འགྱུར་མེད་ན་རྒྱལ་མཚན་བཙུགས་མི་ཆོག་ཟེར། འོ་ཟེར་འདི་འདྲས་ཤིག་ཡོད་རེད།
    On the roof of each khangtsen's house, there were tuk and gyeltsen. If a khangtsen housed the Kagyur and the Tengyur texts, they could place a gyeltsen on the roof. Otherwise, you were prohibited. That's one thing.
  • ཨཱ་ནི་དེ་ནས་ཡང་ཁང་ཚང་ཁ་ཤས་ལ་རྒྱལ་མཚན་གསུམ་བཞི་དེ་འདྲས་ཡོད་རེད། དེ་གང་རེད་ཟེར་ན། དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ། དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ། ཁང་ཚན་དེ་ནས་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་བྱུང་སོང་ན། ཨཱ་ནི་གཞུག་གུ་རྒྱལ་མཚན་རེ་རེ་བཙུགས་ཀྱི་ཡོད་རེད། དེ་འདྲས་ཀྱི་ལུགས་སྲོལ་ཞིག་འདུག་ལགས།
    Some khangtsen got three or four gyeltsens. That's because the house had produced a Ganden Throne Holder. That tradition was there.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    དེ་འདྲས་ཤིག་ཡོད་རེད། ལྟ་ཐུག་དེ་དེ་འདྲས་བཤད་སྲོལ་ཡོད་རེད། ང་ཚོ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པ་རེད་པ་ལགས། རི་བོ་དགེ་ལུགས་པ་བྱས། ཨཱ་ནི་ཕྱི་པ་མུ་སྟེགས་ཀྱི་མགོའི་སྐྲ་ཡིས་ཨཱ་ནི་ཐུག་ཀྱི་འདི་བཟོས་ནས་འོ་འདི་ཐོག་ཁའི་སྒང་ལ་བཙུགས་པ་ཡིན་ཟེར་། འདི་འདྲས་སེ་ཡོད་རེད།
    As far as the tradition of tuk concerned, there is one claim like this, we are Buddhist, right? And I belonging to the Gelukpa school. Tuk was made from the hair of tirthikas and installed on the roof of a monastery.
  • འོ་འདའི་བཞག་ཞོག་གནང་།
    Please put it there.
  • འོ་འདི་འདྲས་ཐུག་དེ་ཨང་འོ་འདི་འདྲས་ཤིག་ཡོད་རེད།
    That is about tuk.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    བཤད་སྲོལ་ལ་འོ་འདི་འདྲས་ཤིག་འདུག ཐུག་བཙུགས་དགོས་ཡག་ར་པོ། ཨང་།
    This is according to the folk saying regarding why tuk is installed on the roof top.
  • འོ་འདི་ཕར་ཙམ་བུད་རྒྱག་ཐོང་།
    Give a little push.
  • འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད། ཨང་་་། བྱས་ཙང་།
    It was like that. Um... So...
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཕྱི་པ་མུ་སྟེགས་པ་དེ་ནང་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཚར་བཅད་པ་རེད་པ།
    Tirthikas were defeated by the Buddhist [in the debates]. Right?
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་རེད།
    Yes.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་ཚར་བཅད་པའི་སྒང་ལ་ཨཱ་ནི་དེའི་གི་མགོ་གི་སྐྲ་གིས་འོ་ཐུག་ཐོག་ཁའི་སྒང་འོ་འདི་འདྲས་བཙུགས་རེད་ཟེར། འོ་ལྟ་ཐུག་རྒྱལ་མཚན་ཡོང་སྟངས་ར་པོ་དེ་འདྲས་སེ་རེད།
    After their defeat, tuk was made from their hair and installed on the roof. That is about the tradition of keeping tuk and gyeltsen on the roof and their origins.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཨང་ཁང་ཚན་ཆུང་བ་ཚོ་ལ་རྒྱལ་མཚན་རེ་རེ་ཡོད་མཁན།
    A small khangtsen got one gyeltsen.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    ཁ་ཤས་ཤིག་ལ་རྒྱལ་མཚན་གཉིས་ཡོད་མཁན། ཨཱ་ནི་དགའ་ལྡན་ཁྲི་པ་འདི་འདྲས་བྱུང་ན་ཡང་རྒྱལ་མཚན་གསུམ་བཞི་ཡོད་པ་ཡོད་རེད། ལྟ་སྔས་མ་ཡིན་ན་རྒྱལ་རོང་ཁང་ཚན་ལའི་རྒྱལ་མཚན་བཞི་རའི་ཅིག་ཡོད་རེད་ལགས།
    Some monasteries have two victory banners. If a monk from a college was selected as the throne holder of Ganden, then it may even have three or four banners. In the old days, Gyelrong khangtsen got four banners.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདྲས་ཡོད་རེད། ཨང་འོ་འདྲས་ར་པོ་ལྟ་རྒྱལ་མཚན་ཡོང་སྟངས་ར་པོ་ཐུག་རྒྱལ་མཚན་ཡོང་སྟངས་འོ་འདི་འདྲས་སེ་རེད།
    There are things like that. That is the origin of tuk and gyeltsen on the roof the monastery.
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ལགས་སོ།
    Okay.
  • [གད་མོ་]
    [Laughts]
  • ལྟ་འབྲས་སྤུངས་དགོན་པ། འབྲས་སྤུངས་དགོན་པ་ཟེར་ཡག་གི་མཚན་ཐོབ་སྟངས་ར་དེ་གཅིག་ཡོད་རེད་པ། འདི་དེ་འདྲས་ཤིག་ཤོད་རྒྱུ་འདུག ཨང་ད་ལྟ་ཚོགས་ཆེན་གྱི་དུས་གསུམ་ལྷ་ཁང་འདུག་ག
    Now regarding the original the name Drepung Monastery, there is one legend. Inside the great assembly hall, there is one temple called Düsum Lhakhang [Temple of the three times].
  • དུས་གསུམ་ལྷ་ཁང་གི་དཀྱིལ་འདའི་ཡ་ཐུབ་དབང་གཅིག་ཡོད་རེད་པ། འོ་འདིའི་རྒྱ་གར་དཔལ་ལྡན་འབྲས་སྤུངས་ཀྱི་རྟེན་རེད་ཟེར།
    In the middle of Düsum Lhakhang, there is one statue of the Buddha. It is said that that statue was originally brought from Pelden Drepung in India [Amaravati].
  • དྲི་བ་ལེན་མཁན་ Questioner
    ཨང་ལས།
    I see.
  • དགེ་འདུན་པ་ Monk
    འོ་འདི་འདའི་གདན་འདྲེན་ཞུས་ནས་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཨཱ་ནི་བོད་ཀྱི་དཔལ་ལྡན་འབྲས་སྤུངས་སེ་འོ་མཚན་འདུག་སེ་ཐོབ་པ་རེད་ཟེར།
    Because that statue was brought here in Drepung in Tibet, that is how Drepung got the name.
  • ལྟ་འབྲས་སྤུངས་ཀྱི་ཚོགས་ཆེན་དེ་ཨང་དང་པོ་ར་བྱས་ན་ཕ་གིར་སྣེའུ་ཆོས་རྒྱལ་ཟེར་ཡག་ཤིག་ཡོད་རེད་པ། ཕ་གིར་སྣེའུ་ཟེར་ཡག་ཅིག འོ་འདི་གི་ཨང་སྣེའུ་བུ་མོ་ཨང་ཚོང་སེ་བུ་མོ་ཞིག་ཡོད་རེད།
    The Drepung assembly was first build by Neu Chögyel. He got one daughter, and her name was Angtsong.
  • བུ་མོ་དེས་ཁོ་རང་ཚོ་ཁང་པའི་དེའི་འོག་ལ་གཙང་པོ་མར་རྒྱུགས་དུས་མ་གིར་མཚོ་བྱས་ཡོང་པ་རེད། མཚོའི་འདིའི་ནང་ནས་གཡུ། བྱུ་རུ་དང་དེ་འདྲས་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་མང་པོ་ཞིག་མཚོན་ནང་བསྟན་གྱི་ཡོད་རེད་ཟེར།
    Near their house, the Tsangpo River is following by, and there was one lake. Insides that lake, it contains many precious things, including turquoise, coral, and others.
  • བུ་མོ་དེས་འདིའི་ནང་དུ་འཛུལ་ནས་གཡུ། བྱུ་རུ་ལེན་ཀ་ཕྱིན་པ་རེད་ཟེར། གཡུ་བྱྱུ་རུ་ལེན་ཀ་ཕྱིན་ནས་དེ་ནས་ཡར་འདོན་ཡོང་དུས་ཙམ་ནས་སྡིག་པ་ར་ཉག་ཆགས་པ་རེད་ཟེར་དེ།
    She went inside the lake to fetch turquoise and coral. As she emerges from the lake, she turned into a scorpion.
  • དེ་སྡིག་པ་ར་ཉག་ཆགས་ནས་ཡོང་ནས་ཨཱ་ནི་གཡོག་མོ་ཞིག་ཡོད་རེད་པ། དེས་དེ་ལ་མར་འགྲོ་དུས་ཙམ་ལ་ང་ཡར་གཟུགས་བརྙན་འཆར་ཡོང་གི་འདུག་ན་མགོ་ལ་ཡ་སྤང་གདན་གཡོག་ཤོག་ཨང་ཟེར་ལབ་པ་རེད་ཟེར།
    Before she enters the lake, she instructed her maid to cover her head with an apron as she emerges from the lake.
  • ཨཱ་ནི་གཡོག་མོ་དེས་སྤང་གདན་གཡོག་མ་ཐུབ་པ་བྱས་བོས་[བྲོས་]ཕྱིན། ཨཱ་ནི་རང་ཅག་མཚོའི་ནང་ལ་མར་བསྡད་དགོས་བྱུང་བ་རེད་ཟེར།
    However, the horrified maid failed to do that. Instead, she runs away. As a result, Angtsong returned to the bed of the lake.
  • དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཨཱ་ནི་འདི་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་ཐུགས་དམ་ཞུས་ནས་དེ་འདྲ་ར་པོ་བྱུང་སོང་ཟེར་ཨཱ་ནི་ག་རེ་དགའ་གི་ཡོད་དམ་ཞུས་པའི་སྒང་ལ། ཨཱ་ནི་སྙེའུ་ཆོས་རྒྱལ་གྱིས་འདུག་སེ་ཞུས་པའི་སྒང་ལ་ཡ་ཨཱ་ནི་རྗེ་རིན་པོ་ཆེས་ཀྱིས་ཨང་འབྲས་སྤུངས་ཀྱི་ཨཱ་ནི་ཚོགས་ཆེན་འདི་གས་བཞངས་[བཞེངས་]ཐུབ་པ་འདུག་གས་གསུངས་པ་རེད་ཟེར། ཨཱ་ནི་འདི་བཞངས་ཐུབ་པ་སེ་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་ཚོགས་ཆེན་བཞངས་པ་རེད་ཟེར།
    Later, Neu Chögyel reported the incident to Je Tsongkhapa and sought his help. In his reply, he asked Neu Chögyel whether he could able to build an assembly hall. He said he could do that and the assembly hall was built.
  • ཚོགས་ཆེན་དེ་ཆེན་པོ་དེ་འདྲས་ཡོད་མ་རེད་ཟེར། གཞོག་ནུབ་ངོས་ཕྱོགས་འདའི། ད་ལྟ་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཡོད་ས་འདའི་གདོང་གྲལ་འཁེལ་གྱི་ཡོད་རེད་ཟེར། འོ་དེ་འདྲ་ཞིག་བཞེངས་པ་རེད་ཟེར། དེ་བཞངས་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་དེ་ནས་ཡ་གིར་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་དེ་ཨང་རྟེན་དེ་ཚོ་བཞེངས།
    The hall on the west was not that big at the beginning, the one near the temple of the Buddhas of three times. And the statues of the these three Buddhas were built after the construction of the hall.
  • དེ་གས་དེ་བྱས་ནས་ཨཱ་ནི་དེ་ནས་ཨཱ་ནི་རྗེ་ཆེན་པོ་ཆེར་ག་རེ་ར་བྱུང་ཡོད་ནམ་ཞུས་པའི་སྒང་ལ་ལྟ་མར་ནས་མཐར་སོང་ཟེར། མར་ནས་མཐར་ནས་ལྟ་འབྲས་སྤུངས་དགོན་པའི་གཞོགས་ཤར་ངོས་ཕྱོགས་ཕ་གིར་བག་ཕོང་གཅིག་གི་ཁོག་པའི་ནང་སྡིག་པ་ར་ཉག་ཆགས་ནས་བསྡད་སོང་ཟེར།
    After the construction and installation of the statues, the father consulted Je Tsongkhapa again asked what had happened to his daughter now. In reply, Je Tsongkhapa told him that his daughter got liberated from the lake but currently trapped inside a big rock on the east side, where she remained as scorpion.
  • ལྟ་བྱམས་པ་ཞལ་ཤར་ལ་བྱས་པ་ཞིག་བཞེངས་སེ་གསུངས་ནས་བྱམས་པ་མཐོང་འགྲོལ་བཞེངས་པ་རེད། ཨཱ་ནི་བྱམས་པ་མཐོང་འགྲོལ་བཞེངས་དེ་བཞེངས་ནས་དེའི་རབ་གནས་ཨང་དེ་ཚོ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ཡིས་གནང་ནས་ཨ་ནི་འདི་ཕ་གིར་བག་ཕོང་ཁ་གཤགས་ནས་ཨཱ་ནི་ལྷ་གནས་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་ལ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཟེར། སྡིག་པ་ར་ཉག་དེ།
    Je Tsongkhapa instructed him the built a statue of Maitreya Buddha facing the eastside. So the father built the statue of the [future] Buddha known as Jampa Tongdröl. Tsongkhapa blessed the statues, and the girl was reborn in the thirty-third adobe of the gods.
  • འོ་འདི་འདྲས་སེ་བྱུང་བ་རེད་ཟེར། བྱས་ཙང་དང་པོ་འབྲས་སྤུངས་བཞེངས་མཁན་དེ་སྣེའུ་ཆོས་རྒྱལ་གྱིས་འདུག་སེ་སྒང་ལ་བཞེངས་པ་རེད་ཟེར། དེ་འདྲས་འདུག ལྟ་གཞུག་གུར་འདུ་ཁང་ཆེ་རུ་གཏོང་མཁན་དེ་ཨཱ་ནི་ཨང་མི་དབང་བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱལ་ཟེར་ཡག་ཅིག་ཡོད་རེད་པ།
    That's according to the legend. So Neu Chögyel was the patron who had built the assembly hall. Later during the reign of Miwang Sönam Topgyel, he expanded the assembly hall to its current size.
  • འོ་འདི་གིས་འདུ་ཁང་ཆེ་རུ་བཏང་། ཨཱ་ནི་གདོང་གྲལ་ཕར་འཁྱེར་ནས་མི་དབང་བྱམས་པ་ཨང་འདའི་གདོང་གྲལ་འཁེལ་བྱས་འོ་འདུག་སེ་བྱུང་པ་རེད་ཟེར། འོ་འདི་འདྲས་ར་ཟེར་གྱིས་ལགས། འོ་འདི་འདྲས་ར་པོ།
    He expanded the size of the assembly hall. And the statue of the deity, Miwang Jampa became part of its collection. That's what I had heard.
  • ལྟ་འབྲས་སྤུངས་མིང་ཐོབ་སྟངས་ར་པོ་འདི་འོ་ལྟ་རྟེན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱས་བྱས་རྒྱ་གར་དཔལ་ལྡན་འབྲས་སྤུངས་ཟེར་འདུག་སེ་ཐོབ་པ་རེད་ཟེར། འོ་འདི་འདྲས་ར་པོ་ཟེར་གྱིས་ལགས།
    So they say Drepung got its name from the statue that is inside the Drepung monastery.
  • [གད་མོ་]
    [Laughs]